Gayb ve Kısımları
Gaybın bilinebilir alanları vardır, bir de yasak alanları…
“Gayb” kelimesi bir şeyin gözden ırak olmasını ifade eder. Aynı kökten türeyen kelimelerde de bu “gözden uzak oluş, gizlilik” kendini hissettirmektedir.
“Gayb” kelimesi “şehadetin” mukabili olarak kullanılır. Bu kelime Türkçeye “kaybolmak” şeklinde geçmiştir. “Kaybolmak” şeklindeki bu telâffuz, “ğaib olmak”tan gelir.
Gayb kelimesi, “göze görünmeyen manevî âlem” anlamında ıstılahî bir anlam taşır. Kur’an’da genel olarak gayb, “insanın duyularına konu olmayan ve bu yüzden de insanlar tarafından bilinmeyen âlem” olarak anlatılmaktadır.
Gayb, iki kısımdır:
1- Mutlak gayb
2- İzâfî gayb[1]
Gaybın bu iki şekli, bazı tefsirlerde şöyle ifade edilir:
1- Kendisine delâlet eden bir şey bulunmayan.
2- Kendisine delâlet eden bir şey bulunan.
Gaybın bu iki kısmından birincisi, sadece Allah’ın bildiği gaybı ifade eder. Allah bildirmeksizin bir başkasının bunu bilmesi mümkün değildir. Mesela, kıyametin ne zaman kopacağı, gaybın bu kısmına dâhildir.
İzâfî gayb ise, bazılarınca bilinip bazılarınca gizli olan durumları ifade eder. Yani, bir şey birine gayb iken, diğerine olmayabilir. Mesela, kişinin kalbindeki manalar kendisine malum olduğu halde, başkası için meçhuldür, dolayısıyla gaybdır.[2]
İzâfî gaybla ilgili şu noktalara değinmekte fayda........
