İslam âlimleri şirki, küçük şirk (şirk-i asğar) ve büyük şirk (şirk-i ekber) olmak üzere iki kısma ayırmışlardır. Büyük şirk, tamamen dinden çıkmayı gerektiren bir küfür halidir. Allah’ı inkâr etmek veya herhangi bir varlığı ona denk tutmak kişiyi büyük şirke düşürdüğü gibi altı iman rüknünden birisini inkâr etmek de insanı müşrik durumuna düşürebilir.

1- Büyük şirk insanın yaptığı tüm amelleri yakıp onu dinin dışına atar. Dolayısıyla Allah’a şirk koşan bir insanın affedilmesi söz konusu değildir. Bunun en büyük delili şu ayettir: (إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَن يَشَاءُ) “Hiç şüphesiz Allah, kendisine ortak koşulmasını asla bağışlamaz. Bunun dışında kalan günahları ise, dilediği kimseler için bağışlar.” Allah ayetin sonunda neden kendisine ortak koşulmasını affetmediğinin sebebini şöyle açıklar: ( وَمَن يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدِ افْتَرَىٰ إِثْمًا عَظِيمًا) “Allah’a şirk koşan kimse, şüphesiz büyük bir günah işleyerek iftira etmiş olur.”[1]

Şirkin büyük bir günah olmasından dolayı Allah müşrik olanlara cenneti haram kılmıştır. Şöyle buyuruyor: (إِنَّهُ مَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ وَمَأْوَاهُ النَّارُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ) “Bilinmelidir ki her kim Allah’a ortak koşarsa Allah ona cennet yüzü göstermeyecek ve onun varacağı yer cehennem olacaktır. Zalimlerin yardımcıları da olmayacaktır.”[2]

2- Küçük şirk de iki kısımdır. Küçük şirk, ya bir müminin konuşurken sözünün nereye vardığını bilmemesinden veya ibadetinde gösterişe yer vermesinden dolayı oluşan bir günahtır. İbadette gösterişe yer vermeye gizli şirk (şirk-i hafî) de denir. İbn Abbas’tan (ra) gelen bir rivayete göre bir adam Hz. Peygamber’e (s), (مَا شَاءَ اللهُ وشئتَ) “Allah ve sen ne güzel yapmışsınız!” dedi. Bunun üzerine Peygamber (s), (أَجَعَلْتَنِي لِلّهِ نِدّاً؟ مَا شَاءَ اللهُ وَحْدَهُ) “Sen beni Allah’a denk mi yaptın? Sadece Allah güzel yapar” dedi.[3]

Hatta Hüzeyfe’den (ra) gelen bir rivayette Resûlüllah (s), (لا تَقُولُوا مَا شَاءَ اللهُ وَشَاءَ فُلَانٌ، وَلَكِنْ قُولُوا مَا شَاءَ اللهُ ثُمَّ شَاءَ فُلَانٌ) “Allah ve filanca kişi ne güzel yaptılar, demeyin. Fakat ‘Allah ne güzel yaptı, sonra filanca kişi ne güzel........

© Risale Haber