menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Tâğût ve Lâhût Lafızları ve Hususiyyetleri

17 0
02.08.2026

Kur’an’da Kullanılan İbrânî Kökenli Zannedilen Lafızların Arapça Kökleri ve Vezinlerinin Tespiti-2

Tâğût Lafzı ve Hususiyyeti

Elif-i hıffetin ikinci harfi vav olan kelimelerde vav harfini ıskat etmesi bahsine dair bilgiyi tâğût lafzına uygulamaya kalktığımızda farklı bir durum olması gerektiği akla görünüyor. Çünkü tâğût kelimesinin kökü Kur’andan net anlaşıldığı ve âlimlerin de ittifak ettiği üzere TĞY şeklindedir. “Tuğyânihim ya’mehûn”[1] âyetinde gördüğümüz üzere…

Fakat Arapça dil bilgisi incelikleri gereği bazen TĞY kökü, TĞV olarak da kullanılır: “Kezzebet Semûdu bi tağvâha”[2] âyeti ve “Ellezîne tağav fi’l-bilâd”[3] âyetinde gördüğümüz üzere… TĞY kökünden türetilen sıfat olan tağvâ (azgınlık ve taşkınlık) lafzı mübalağalı hâle getirilirken “fealût” vezninden “tağavût” elde edilmektedir. Dikkat edilirse vav harfi kelime kökünde üçüncü harftir. Tağavût kelimesinin telaffuzu zor olduğundan telaffuzda hafiflik için “elif” harfi ilk harften sonra kullanılmakta ve üçüncü harf olan vav harfi düşürülmektedir. Bu şekilde tâğût lafzı elde edilmekte ve “fâ’lût” vezni ortaya çıkmaktadır. Oysa hakikatte lafzın vezni “fealût” iken…Bu çerçevede tâğût lafzı mübalağa derecede azgınlaştırmak, taşkınlaştırmak, zulme ve zulümata götürmek manasındadır. Bu vezniyle bu kelime, aynı ruhu ve mahiyeti taşıyan nesne ve kişilere Kur’anda isim olmuştur.

Üstad Bediüzzaman tâğût lafzını kişinin iç dünyasında “enaniyet”, dış dünya ve yaratılış âleminde “tabiat kanunları”, siyaset boyutunda ise İslam kanunlarını reddedip kendi aklını ve arzularını putlaştıran “siyasi rejimler ve ideolojiler” olarak okumuş ve izah etmiştir.[4]

Kur’anda iki defa geçen Câlût lafzı, tâğût lafzından TĞY kökünden türemesi gibi CLY kökünden türemiş kabul edilebilir. Bu durumda önce CLY kökünden sıfat manasında “cilve” kelimesi elde ediliri. Akabinde cilve lafzından mübalağa vezninde “Celevût” haline getirilir, akabinde........

© Risale Haber