Nostalji: Dünden Bugüne Borsa İstanbul |
26 Aralık 1985’te İMKB’nin kuruluş günü, finans tarihimiz için dönüm noktasıydı. O günün heyecanı, hem teknik bir devrim hem de Türkiye’nin sermaye piyasalarına duyduğu güvenin ilanıydı.
Açılış Günü: Bir Finans Sahnesi
Resmi olarak Aralık 1985’te açılan İMKB, 3 Ocak 1986’da 19 hisse senedi ile Cağaloğlu’ndaki binasında işleme başladı ve yatırımcılar yeni bir çağın kapısını araladı. Borsa salonunda yerli-yabancı basın, ekonomi dünyasının ağır topları, dönemin başbakanı ve ekonomi bürokratları bir aradaydı.
O dönemde işlemler bilgisayarla değil büyük panolarda, tebeşirle yazılarak yürütülüyordu, ekranlar yok, emirler elden iletiliyordu.
O Günün Unutulmaz Anıları
Çan Sesiyle Başlangıç: İlk işlemin başlaması için çalınan çan, salonda büyük bir alkış ve heyecan yarattı. Katılımcılar “Artık Türkiye de çağdaş finans dünyasına adım attı” duygusuyla birbirini kutladı.
İlk Emirde Heyecan: İlk alış-satış emri sırasında bazı aracıların hangi şirketin kodunun ne olduğuna dair tereddüt yaşadığı, hatta yanlış kağıda emir verdiği rivayet edilir.
Renkli Anlar: O gün birçok yatırımcı takım elbiseyle, kravatla işlem salonuna geldi. Bazı aracı kurum temsilcileri, açılışa özel taze simit ve çay ikramı yaptı. “Borsa şimdi başladı, geleceğin zenginleri burada” esprileri salonda dolaşıyordu.
Kuruluşun Ardındaki Büyük Anlam
Ekonomik Dönüşüm: 1980 sonrası serbestleşme politikalarının ürünü olan İMKB, sermayenin tabana yayılması, şirketlerin şeffaflaşması ve tasarrufların finansal sisteme yönlendirilmesi için kuruldu. 1985’te borsa kavramı yeni ve hatta biraz ürkütücüydü, ama açılış günüyle birlikte “yatırımcı” kavramı da toplumsal sözlüğümüze girdi.
İlginç Detaylar: İlk günkü işlem hacmi bugüne göre çok küçük kalsa da, o dönemin gazetelerinde “Dünya artık İstanbul’dan da takip edilecek” manşetleri atıldı.
Dönüm Noktası: Sonrası
O günden bugüne borsa, hem teknolojik hem kurumsal olarak defalarca evrildi. İlk günün sade panoları bugün yüksek frekanslı algoritmalara, 40 şirketlik liste 1000’den fazla halka açık şirkete dönüştü. Ama 26 Aralık 1985’in “yeni bir ekonomik çağın başlangıcı” olduğu gerçeği değişmedi.
Büyük Dönüşümler ve Kilometre Taşları
2013’te İMKB, Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası ile İstanbul Altın Borsası birleşerek “Borsa İstanbul” tek çatısı altında toplandı.
2010’ların ortasında dijitalleşme ve yüksek frekanslı işlemlerle likidite arttı, işlem hacmi rekorlara ulaştı.
Pandemi sonrası (2020–2026): Küçük yatırımcının ilgisi ve jeopolitik oynaklıkla birlikte bazı hisseler olağanüstü getiri sağladı. Örneğin, Destek Finans Faktoring A.Ş. son 5 yılda %3.412, son 10 yılda ise %3.412 getiri sağladı.
Son Yılların Yıldızları ve Dönüm Noktaları
Savunma ve Finans: ASELSAN ve QNB Bank gibi şirketler, 10 yılda sırasıyla %16.218 ve %12.236 toplam getiriyle piyasayı domine etti.
Faktoring ve Perakende: Destek Finans Faktoring ve BIM, agresif büyüme ve kar artışıyla yatırımcısını sevindirdi.
Oynaklık ve Risk: 2026’ya gelirken, jeopolitik gelişmeler ve bölgesel krizler, yatırımcılar için hem fırsat hem de belirsizlik oluşturdu.
Şu tavsiyenin yerini hiçbir şey tutamaz: Borsa piyasasını her zaman bir maraton gibi görün, kısa mesafe koşusu gibi değil; çünkü bileşik getiri sağlayan disiplin, hızlı kazanç peşinde koşmaktan çok daha güçlüdür.