Savaş çok uzun sürecek, dünya stagflasyona girecek |
süresine ilişkin üç senaryo kurgulamıştım[1]. Bunlardan biri, yeni Dinî Lider’in ABD ve İsrail ile barış arayışına girmesi halinde savaşın hızlı bir şekilde sona ermesi ihtimaliydi. Yeni lider Ali Hamaney’in oğlu Mücteba Hamaney ve sertlik yanlısı bir çizgiye sahip. Bu nedenle barış arayışına girmesi pek olası görünmüyor.
Diğer tarafta ise çoğu uzmanın aynı fikirde olacağını düşündüğüm bir nokta var: Netanyahu’nun hedefi İran’ı daha küçük ve birbiriyle çekişen devletlere bölmeden savaşın sona ermesine razı olmamak. Bu nedenle artık savaşın sonuna ilişkin iki temel senaryo üzerinde çalışıyorum:
İran’ın füze ve silahlı insansız hava aracı stokları tükenir ve ülke ya aşağılayıcı bir teslimiyete zorlanır ya da azınlık bölgelerinde patlak veren isyanlar rejimi buna mecbur bırakır. ABD ve İsrail’in anti-füze (ve anti-drone) mühimmatları tükenir ve taraflar barış arayışına girmek zorunda kalır.
Her iki tarafın da elinde tam olarak ne kadar mühimmat bulunduğuna dair kesin araştırmalar olmadığı için bu kritik eşiklerin ne zaman aşılacağını bilmek mümkün değil. Ancak Trump’ın açıklamalarına bakılırsa savaşın altı hafta daha sürebileceği anlaşılıyor.
İsrail’in hedefleri Trump’a kıyasla daha maksimalist olduğundan Amerikan Donanması bölgeden çekilip sahte bir “zafer ilan etse” bile İsrail savaşı sürdürmeye devam edebilir.
En olası tahminim aktif çatışmaların yaklaşık üç ay süreceği yönünde, aşağıda arz edeceğimiz gibi enerji üretimi ve sevkiyatının normale dönmesi daha uzun sürebilir.
Yazının devamı için TIKLAYINIZ!