Uluslararası sektör yayını World Screen, 2025 dizi ve senaryolu içerik eğilimlerini ele aldığı değerlendirmesinde televizyon dünyasında öne çıkan temel kavramın “IP güvencesi” olduğunu vurguluyor. Intellectual Property yani fikri mülkiyet. İzleyicisi ve bilinirliği zaten oluşmuş hikâyelere, yatırım yapılması anlamına geliyor. World Screen’e göre artan maliyetler ve daralan bütçeler, platformları yeni fikirler yerine, daha önce başarı sağlamış içeriklere yöneltti.

Outlander, Power, Spartacus ve Bosch…
Outlander, ana hikâyeden geri giderek karakterlerin geçmişini anlatan Outlander: Blood of My Blood ile evrenini genişletti. Power, Power Book serileriyle farklı karakterlerin geçmişine ve geleceğine odaklanan çok parçalı bir suç evrenine dönüştü. Spartacus, ana dizide ölen bir karakteri merkeze alan House of Ashur ile aynı dünyayı yeniden kurdu. Bosch ise ana dizinin ardından Bosch: Legacy ile hikâyeyi emekli bir dedektif perspektifinden sürdürdü ve yan karakterleri başrole taşıdı.

İlaveten Nostalji
Bu yetmeyince nostalji devreye giriyor. World Screen’e göre “revival” olarak adlandırılan yeniden canlandırmalar. 2025’te hız kazandı. Baywatch, Peaky Blinders, A Different World. Animasyon tarafında Hulu, Teksas’ta geçen muhafazakâr bir Amerikan ailesini anlatan King of the Hill’i yeniden uyarladı ve iki sezonluk sipariş verdi. İngiltere’de Channel 4 ise 80’lerde büyük ses getiren kadın merkezli melodram A Woman of Substance’ı yeniden çekme kararı aldı.

Romanlar, Oyunlar ve Markalar
Romanlar, Oyunlar, Markalar … HBO J.K. Rowling’in Harry Potter kitaplarını uyarlayacak. 2026 sonu ya da, 2027 başı. Netflix, Amerikan kırsal yaşamını anlatan Little House on the Prairie ve Jane Austen klasiği Pride and Prejudice için dizi planlarını duyurdu. Oyun uyarlamaları da hız kesmedi. Netflix, tarih ve aksiyon temalı Assassin’s Creed’i diziye dönüştürürken, Prime Video macera serisi Tomb Raider’ı televizyona taşıyor. Kitap cephesinde ise platformlar daha çok satan romanlara yöneldi. Apple TV , Berlin Noir kitap serisini dizi olarak çekecek. ITV, Broadchurch’ün yaratıcısı Chris Chibnall’ın polisiye romanlarını seçti.

Suç ve Gerilim Vazgeçilmez
Dedektiflik, seri katil, politik komplo ve psikolojik gerilim… Kültürel farklara rağmen her ülkede işleyen formüller. Hulu’nun Paradise, kısa sürede yenilenirken; Apple TV Prime Target ve Hugh Laurie’li The Wanted Man ile bu alandaki iddiasını büyüttü. Suç dizisi, 2025’te hâlâ en kolay satılan televizyon ürünü.

Bütçe Değil Format
Büyük bütçeli diziler yerini , küçük formatlara bıraktı. World Screen, dikey ve kısa mikro dizilerin yükselişine dikkat çekiyor. Mobil ekranlar için üretilen bu içerikler, bölüm süresi ve anlatı temposu açısından televizyon alışkanlıklarını değiştirmeye başlıyor.

TÜRKİYE BU İŞLERİN NERESİNDE
İngiltere merkezli medya ve içerik analiz şirketi Ampere Analysis ve uluslararası televizyon endüstrisine odaklanan bir yayın ve haber kuruluşu, C21Media raporlarından ip uçları geldi Türkiye’nin IP güvencesini farklı bir yoldan sağladığı görülüyor. Ampere Analysis, Türkiye’yi IP’yi yan diziler ve genişleyen evrenler üzerinden değil, izleyiciye aşina türlerin sürekliliği üzerinden koruyan pazarlar arasında konumlandırıyor. Raporda bu yaklaşım “genre repetition with strong audience familiarity” ifadesiyle tanımlanıyor. Yani , izleyicinin çok iyi bildiği, aşina olduğu türlerin tekrar tekrar kullanılması.
C21Media analizleri de benzer bir tablo çiziyor. Türkiye’de risk azaltma stratejisi, melodram ve aile merkezli çatışmaların yeni başlıklar altında yeniden üretilmesi olarak belirtiliyor.

Ampere ve C21Media’ya göre bu yöntem Türkiye’ye güçlü bir iç pazar istikrarı sağlıyor. Ancak aynı raporlar, bu modelin küresel ölçekte yaygınlaşan dizi evreni ve markalaşma stratejileriyle sınırlı bir temas kurduğunu da not ediyor.

TÜRK DİZİSİ EŞREF RÜYA İSRAİL’DE NEDEN BU KADAR KONUŞULUYOR
Türkiye’de yayınlanan Eşref Rüya, İsrail’de Ashraf’s Honor adıyla kısa sürede geniş bir izleyici kitlesine ulaştı. Dizi, televizyon ve VOD platformlarının yanı sıra sosyal medyada yarattığı etkiyle de öne çıktı.
İsrail’in televizyon ve kültür sitelerinden tvbee, Eşref Rüya’nın ülkede İstanbullu Gelin döneminden bu yana görülen en güçlü Türk dizisi ilgilerinden birini yarattığını yazdı. Haberde, dizinin özellikle dijital mecralarda hızla yayıldığı vurgulandı. Dizinin........

© OdaTV