Ahlakı genel bir tanımlamayla; “İnsanın karakter yapısı, fiilleri, bunlarla ilgili değerlendirmeleri ve kişilerin davranışlarını tanzîm eden genel kurallar bütünü” olarak tarif etmek mümkündür.

Ahlak, bütün ilahi kitaplarda ele alınan ve üzerinde yoğunlukla durulan konuların başında gelmektedir. İnsanı olgunlaştıran ve hayatını anlamlı hale getiren yegâne etken ahlak ve erdemdir.

Yozlaşmanın sözlük manası ise, “işlenmemiş, kaba, terbiye edilmemiş, mütereddî, iyi vasıflarını kaybedip soysuzlaşmış ve dejenere olmuş, huyu suyu bozulmuş, doğasındaki iyi nitelikleri sonradan yitirmiş,”demektir.

Yozlaşma çürüme, bozulma, değerin düşmesi, ahlaka uygun olmayan eylem ve davranışların yapılması anlamına gelmektedir. “İnsan davranışları açısından yozlaşma, kişisel özellikler bakımından olumsuz ve dürüst olmayan fiillerde bulunma eğiliminin ortaya çıkmasını ve ahlaki çöküntünün olmasını ifade etmektedir. “

Gerçekte olumsuz bir nitelemeyi kapsayan bir değer yargısını ifade eden yozlaşma, insanlık tarihi kadar eski olmakla birlikte, bozulma, bozukluk, ahlak bozukluğu, ahlaksızlık, bozan, yoldan çıkaran, anlamlarında kullanılmaktadır.

Bu çerçevede ahlâkî yozlaşma ise; insanın tabiatında, fıtratında ve yaratılışında gizli ve saklı olan, onun kendi irâdesinin ve seçiminin sonucu olmayıp doğuştan gelen huyları kontrol edememesi; sonradan oluşan, fiil ve davranışlar şeklinde meydana gelip istikrar kazanarak meydana gelen kötü huyları engellememesi sonucu kişinin ahlâkî açıdan bozulma ve yozlaşma halidir.

Yozlaşan insan, insan idesinden gittikçe uzaklaşan, insana özgü olanı gerçekleştirmekten çok, insana özgü olmayan yanlarının öne çıktığı ve baskın duruma geldiği insandır.

Özetle, Kur’an’da yerilen ve ahlâkî yozlaşma türleri olarak sayabileceğimiz kibir(Bakara 2/206), riya(Bakara,2/ 264), haset(Âl-i İmrân 3/120), cimrilik (İsra 17/29), yalancılık(Mü’min 40/28), zina( İsra 17/32), içki (Maide 5/90-91), kumar(Maide 5/91, hainlik (Enfal, 8/27), ahde ve- fasızlık(İsra, 17/34);,zulmetmek (Nisa, 4/10), hırsızlık yapmak(Maide, 5/38), adam öldürmek (Nisa, 4/92-93), israf(A’râf ,7/26, 29, 31), iftira(Nur, 24/4), kötü lakap takma(Hucurat, 49/11) gibi olumsuz fiil ve davranışlar kişinin ahlakının zayıflamasına ve sürekli bu hataları tekrarlamaya başladığında ise kaba, insanlık vasfını yitirmiş, vicdanı yok olmuş, insanlar arasında sevilmeyen, hayata tutunamayan bir insan haline gelmesine sebeb olur.

Bu gibi ahlakı yozlaşma türlerinin hem dünyada, hemde Ahirette de ilahi azaba duçar olmanın sebeplerindendir.

Kur’an’a göre Şirk, küfür, münafıklık ve dinsizlikte inançlarda yozlaşmanın bir ifadesidir.

Ayrıca islamda Ahlaki hükümler hedef, gaye hükümlerdir. İnsanı, insan’ı kamil yapar. İbadetler de bu Ahlaki hükümlere vasıta olan emir ve tavsiyelerdir.

Kur’an da nehyedilen/yasaklanan inanç, iş, söz, haksızlık, hukuksuzluk ve zulüm gibi fiil ve hareketler; yozlaşmanın, bozulmanın, dejenere olmanın bir başka ifadesidir.

İnsanlık tarihinde ilk cinayetin işlenmesinin temel sebebi de ahlaki bir yozlaşma, bozulma hali olan hasettir(Maide, 5/27-32).

Helak olan milletlerin yıkılışlarında ahlâkî bozulma ve çöküntünün önemli ölçüde rol oynadığını haber veren âyetler Kur’ân-ı Kerîm’de büyük bir yer tutar((Hûd 11/69-70; el-Hicr 15/57-58; el-Ankebût 29/31).

Kur’an da, Âd, Semud, Lut, Sodom, Gomore,vb. Kavimlerin, Firavun, Karun, Nemrut vb. şahısların helak edilişleri anlatan ayetlere bakılınca, bu helaketin sebebi inançlarda ve ahlakta yozlaşmanın sonuçu olduğunu ifade etmek mümkündür.

Kaynak: Ali Şimşek, Hümeze Suresinde Ahlaki Yozlaşma Unsurları, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı: 43 • Erzurum 2015

QOSHE - Kur’an’da, Ahlaki Yozlaşma - Mehmet Gündoğdu
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Kur’an’da, Ahlaki Yozlaşma

4 1 1
13.09.2022

Ahlakı genel bir tanımlamayla; “İnsanın karakter yapısı, fiilleri, bunlarla ilgili değerlendirmeleri ve kişilerin davranışlarını tanzîm eden genel kurallar bütünü” olarak tarif etmek mümkündür.

Ahlak, bütün ilahi kitaplarda ele alınan ve üzerinde yoğunlukla durulan konuların başında gelmektedir. İnsanı olgunlaştıran ve hayatını anlamlı hale getiren yegâne etken ahlak ve erdemdir.

Yozlaşmanın sözlük manası ise, “işlenmemiş, kaba, terbiye edilmemiş, mütereddî, iyi vasıflarını kaybedip soysuzlaşmış ve dejenere olmuş, huyu suyu bozulmuş, doğasındaki iyi nitelikleri sonradan yitirmiş,”demektir.

Yozlaşma çürüme, bozulma, değerin düşmesi, ahlaka uygun olmayan eylem ve davranışların yapılması anlamına gelmektedir. “İnsan davranışları açısından yozlaşma, kişisel özellikler bakımından olumsuz ve dürüst olmayan fiillerde bulunma eğiliminin ortaya çıkmasını ve ahlaki çöküntünün olmasını ifade etmektedir. “

Gerçekte olumsuz bir nitelemeyi kapsayan bir değer yargısını ifade eden yozlaşma, insanlık tarihi kadar eski olmakla birlikte, bozulma, bozukluk, ahlak bozukluğu, ahlaksızlık, bozan, yoldan çıkaran, anlamlarında kullanılmaktadır.

Bu çerçevede ahlâkî yozlaşma ise; insanın........

© Ocak Medya


Get it on Google Play