Eskilerin çok bilinen bir sözü vardır: “Balık baştan kokar.” Bu söz, yalnızca ahlaki bir çürümenin değil, aynı zamanda bir yönetme biçiminin toplumun bütün katmanlarına nasıl yayıldığını anlatır. Çünkü bir ülkede iktidar sahipleri kuralları kendileri için bağlayıcı görmemeye başladığında, hukuk yalnızca rakiplere uygulanan bir araç haline geldiğinde ve meşruiyet güçle eş anlamlı hale dönüştüğünde, ortaya çıkan tahribat yalnızca devlet kurumlarıyla sınırlı kalmaz. O anlayış zamanla topluma sirayet eder, kurumların içine işler ve sonunda herkes kendi bulunduğu alanda aynı yöntemi uygulamaya başlar.

Türkiye’nin son yıllardaki en önemli siyasal dönüşümü de tam olarak budur. Uzun süredir anayasanın, yasaların, mahkeme kararlarının ve kurumsal teamüllerin, evrensel hukuk ilkelerinin gerektirdiği biçimde değil, siyasi ihtiyaçların gerektirdiği ölçüde dikkate alındığı bir dönemden geçiyoruz. Güç odağı işine geldiğinde hukuku kutsayan, işine gelmediğinde ise hukuku esneten, görmezden gelen ya da yeniden yorumlayan bir anlayışı siyasal hayatın merkezine yerleştirdi. Böylece hukuk, herkes için geçerli ortak bir sözleşme olmaktan çıkıp, gücü elinde bulunduranların kullanımına açık bir siyasal enstrümana dönüştü.

Bu durumun yarattığı en büyük tehlike, yalnızca iktidarın hukukla kurduğu sorunlu ilişki değildir. Asıl tehlike, bu anlayışın zamanla normalleşmesi ve toplumsal hayatın her alanına yayılmasıdır. Çünkü siyaset topluma yalnızca kararlarıyla değil, davranış biçimiyle de örnek olur. Yukarıda kuralsızlık ödüllendiriliyorsa, aşağıda da kurala bağlı kalmak saflık olarak görülmeye başlanır. Yukarıda güç meşruiyetin yerine geçiriliyorsa, aşağıda da insanlar haklı olmayı değil güçlü olmayı esas almaya başlar. Sonuçta herkes, eleştirdiği yapının küçük bir kopyasına dönüşür.

Bugün CHP’de mutlak butlan kararının ardından yaşanan tartışmalar bu açıdan dikkatle incelenmeyi hak........

© Nokta Haber Yorum