İstanbul: Bir şehir iki imparatorluk

Bir şehrin en değerli hazinesi hafızasıdır. O şehirde birçok şeyi değiştirebilirsiniz ama hafızasını silemezsiniz. Hele o şehir İstanbul’sa…

Geçen çarşamba akşamı Londra’daki ünlü Victoria ve Albert Müzesi’nde (V&A Museum) çok önemli bir İstanbul sergisi açıldı: Konstantinopolis’ten İstanbul’a: Bir Şehir, İki İmparatorluk...

Koç Holding’in desteğiyle hazırlanan sergi, V&A Müzesi’nin uzman küratörlerinin birikimiyle herkesi Milattan Sonra 330 yılından başlayıp 1600 yıllık bir yolculuğa çıkarıyor.

Dile kolay, yaklaşık 1600 yıl...

Roma İmparatoru Konstantin’in 330 yılında başkent yaptığı şehir, 1453’e kadar Doğu Roma’nın, 1453’ten itibaren de Osmanlı’nın merkezi oldu.

İmparatorlara, sultanlara, patriklere, mimarlara, sanatçılara, tüccarlara kucak açtı.

Serginin daha önce gördüğüm İstanbul sergilerinden farkı şuydu: Sadece Bizans’ı ya da sadece Osmanlı’yı değil, üzerinden geçen iki büyük uygarlığı birlikte yansıtıyor. Sadece fetihleri, savaşları, hükümdarları değil, İstanbul’un taşıdığı mirası, sanatı, mimariyi, gündelik hayatı önümüze çıkarıyor.

Serginin başlangıcında birbirinden çok farklı iki eser karşılıyor ziyaretçileri.

İlki, 10. yüzyılın ikinci yarısında yapılmış, fildişinden oyulmuş bir İsa tasviri. Bizans sanatının en belirgin özelliklerinden birini yansıtıyor: Kutsal olanı insan suretiyle anlatmak.

İkincisi ise Osmanlı hat sanatının büyük ustası Hâfız Osman’ın 1691 tarihli eseri: Hz. Muhammed’in fiziksel ve ahlaki özelliklerini anlatan Hilye-i Şerif.

Bir tarafta suret, diğer tarafta yazı. Bir tarafta ikonalar, diğer tarafta hat sanatı. İki farklı inanç ve estetik anlayışı…

Ama ikisinin de ulaştığı nokta aynı: Olağanüstü bir sanat inceliği.

İstanbul’un sırrı da biraz birbirinden farklı gelenekleri aynı coğrafyada yaşatabilmesinde değil midir?

Serginin en etkileyici bölümlerinden biri Ayasofya’ya ayrılmış. Ayasofya, yalnızca devasa kubbesiyle değil, taşıdığı siyasi ve kültürel anlamlarla da tarihin en önemli yapılarından biri. Bizans imparatorları için Hristiyanlığın ve imparatorluk kudretinin simgesiydi. Osmanlı sultanları içinse fethin ve........

© Nefes