Cənubi Qafqaz tarixi dönüş nöqtəsindədir və hazırda öz taleyinin ən mühüm sınağından keçir.Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh prosesinin 2026-cı ilin fevralında yeni mərhələyə qədəm qoyması təkcə iki dövlətin münasibətlərinin normallaşması deyil, eyni zamanda regionda 200 ildən artıq hegemonluq edən və dominant təsir mexanizmləri qurmuş Rusiya və İran imperializminin mövqelərinin təməldən sarsılması deməkdir.

Region artıq “boz zona” olmaqdan çıxaraq qlobal enerji, logistika və təhlükəsizlik xəritəsində strateji qovşağa çevrilmək mərhələsinə daxil olur.

Qərbə inteqrasiya fonunda NATO, ABŞ və Avropa İttifaqı ilə qurulan yeni tərəfdaşlıqlarAzərbaycanın Qərbə inteqrasiyası son illərdə sürətlə inkişaf edir və bu proses regionun geosiyasi xəritəsini köklü şəkildə dəyişir. 2020-ci il İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra ölkəmiz ABŞ, NATO və Avropa İttifaqı ilə strateji tərəfdaşlığı gücləndirərək enerji, nəqliyyat və təhlükəsizlik sahələrində yeni mərhələyə qədəm qoyub.

2026-cı ilin yanvar ayında NATO Baş katibinin müavini Radmila Şekerinskanın Bakıya səfəri çərçivəsində Azərbaycan üçün Fərdi Uyğunlaşdırılmış Tərəfdaşlıq Proqramının (ITPP) hazırlanması barədə razılığın əldə olunması NATO ilə əlaqələrin ardıcıl və institusional şəkildə dərinləşdiyini nümayiş etdirir. Bu proqram minatəmizləmə, kibertəhlükəsizlik, müdafiə islahatları və informasiya təhdidlərinə qarşı mübarizə kimi əsas istiqamətləri əhatə edir. Azərbaycan eyni zamanda NATO missiyalarında iştirakını davam etdirərək praktiki əməkdaşlığı möhkəmləndirir.

ABŞ ilə 2026-cı ilin fevral ayında imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası investisiya, ticarət, enerji, rəqəmsallaşma və müdafiə sahələrində əməkdaşlığın yeni və daha dərin mərhələsini açır. Bu sənəd ikitərəfli münasibətlərin strateji xarakter aldığını və uzunmüddətli əməkdaşlıq çərçivəsinin formalaşdığını təsdiqləyir.

Paralel olaraq Azərbaycan Avropa İttifaqı ilə “Global Gateway” və “Cross-Regional Connectivity Agenda” çərçivəsində regional bağlantıların genişləndirilməsi istiqamətində fəaliyyətini intensivləşdirir. OECD ilə əməkdaşlıq isə iqtisadi və institusional islahatların dərinləşdirilməsinə mühüm töhfə verir.

Enerji təhlükəsizliyi sahəsində Cənubi Qaz Dəhlizi xüsusi strateji əhəmiyyət daşıyır. Bu marşrut üzrə qaz ixracının 2027-ci ilə qədər illik 20 milyard kubmetrə çatdırılması planlaşdırılır ki, bu da Avropanın Rusiya qazından asılılığının azaldılmasında əsas mexanizmlərdən biri kimi çıxış edir.

Daha konkret ifadə etsək, ABŞ və NATO ilə tərəfdaşlıq mexanizmlərinin institusional şəkildə dərinləşdirilməsi, enerji diplomatiyasının və ixrac coğrafiyasının genişləndirilməsi, eləcə də regional kommunikasiya və nəqliyyat xətlərinin açılması bu gün Azərbaycanın xarici siyasətinin strateji kursunun əsas istiqamətlərini təşkil edir.

Balanslı, lakin qətiyyətli suveren qərarverməyə əsaslanan siyasət kursu........

© Müsavat