DİNİN DÜNYEVİLEŞTİRİLME ÇABALARI
DİNİN DÜNYEVİLEŞTİRİLME ÇABALARI
Britanya Sömürgeler Bakanı Ewart Gladstone, Avam Kamarasında konuşurken hassas bir konuya değinir ve önemli bir tespit yapar:
‘’Bu Kur’an, Müslümanların elinde, kalbinde, gönlünde ve hayatında oldukça biz onlara hiçbir zaman hakim olamayız ve yenemeyiz. Ne yapıp, edip ya Kur’an’ı ortadan kaldırmalıyız ya da Müslümanları Kur’an’dan Soğutmalıyız. Bir de halifelik müessesesini mutlaka ortadan kaldırmalıyız.’’
Batı düşüncesinde ortaya çıkan ve Hıristiyanlığı yeniden yorumlayarak hayatın dışına iten akım, İslam dünyasında da özellikle son dönemde etkisi göstererek, yeniden yorumlanması gerektiği tartışmalarını gündeme getirmiştir. Türkiye’de ve İslam Dünyası’nın diğer kısımlarında olduğu kadar, Batı’da da muhtelif yazarlar İslam’ın yeniden yorumlanması gerektiği üzerinde yazılar yazmakta, siyasetçiler çeşitli vesilelerle böyle bir şeye ihtiyaç bulunduğunu söylemektedirler.
Bu konudaki yanılsamaların en önemli sebebi: İslam düşüncesi ile ilgili sistematik çalışmaların şarkiyatçılar tarafından, batı düşünce tarihinin, insanlık düşünce tarihinin merkezine oturtulduğu 19. yüzyıl sonlarında başlatılmış olmasıdır. Avrupa merkezli 19. yüzyıl kültür, diğer bütün düşünce geleneklerini Avrupa kültürü ile örtüştürebildikleri ölçüde değerli gören bir yaklaşıma dayanmaktadır. Bu algılara yönelik olarak yapılan değerlendirmelerde özetle iki farklı perspektif temel alınmıştır. Bunlardan ilki dinsel yenilenmeyi “öze dönüşçülük” çabasıyla........
