Mustafa Kemâl'in uydurma şecereleri ve hakîkî mensûbiyeti (313) |
(https://tr.wikipedia.org/wiki/Hasan_Saka; 12.4.2026)
Hasan Saka ve Zincirlikuyu Mezarlığı’ndaki kabri… 2. Cihân Harbi sonrası adım adım ve nihâyet 10 Şubat 1947 Pâris Muâhedesiyle Oniki Ada Yunanistan’a peşkeş çekildiği zamân, Trabzon Meb’ûsu Hasan Saka (Trabzon, 1885 – İstanbul, 29.7.1960, Zincirlikuyu Mez.), “Millî Şef”in Recep Peker Hük̃ûmetinde Hâriciye Vekîli idi. Bu makâmı, 10 Eyl̃ûl̃ 1947’de Başvekîl olarak yeni hük̃ûmeti teşkîl edinciye kadar işgâl̃ etti. Başvekîlliği 9 Ocak 1949’a kadar devâm etti. Müteâk̆iben, CHP’nin TBMM Grup Reîsliğini deruhde etti. Hasan Saka’nın tam olarak ne zamân tekrîs edildiği bilinmiyor. (Seyhun Tunaşar, Mimar Sinan, 2002/126: 39) (1910’lu seneler olabilir.) 1929’da kendisine, -Şükrü Kaya, Tıb Dr. Tevfik Rüştü Aras ve Mehmet Cemil Uybadın ile berâber- 33. Derece tevcîh edildi. 1930’da, 19-30. Derecelere göre çalışan Etiler Areopajı’nın ilk Reîsi ihtihâb edildi. (-Üstâd-ı Âzam- Kemalettin Apak, Ana Çizgilerile Türkiyedeki Masonluk Tarihi, İstanbul, 1958, ss. 59, 147)
Tevfik Rüştü Aras hakkında birkaç tesbît: Sabataî, Farmason, Komitacı, Kemâlperest, Marksist, v.s.
Sabataî Cemâatinin hemen ilk sırada zikredilecek güzîdelerinden ve Kemalist Totaliter Rejimin kuruluş devrinin belki en mühim dört liderinden (Mustafa Kemâl, İsmet İnönü, Şükrü Kaya, Tevfik Rüştü Aras) biri…
Sabataî Cemâatine yakınlığı ve siyonist Âleminden gördüğü büyük yardım sâyesinde Sabataîlik hakkında birinci dereceden bir kaynak kitab têlîf etmiş olan Prof. Dr. Cengiz Şişman, onun, 1920’li, 30’lu senelerde, Hâriciyeyi Cemâatdaşlarıyle doldurduğu gibi fevkalâde şâyân-ı dikkat bir tesbîtte bulunur:
“1926’dan sonra, Dönmeler, mümkün mertebe siyâsetten uzak kalmıya çalıştılar [???]; bunun mânîdâr bir istisnâsı, Hâriciye Vek̃âletine gösterdikleri al̃âkadır. Mesel̃â Tevfik Rüştü Aras, 1923 il̃â 1939 senelerinde [Kemalist Rejimin] ilk Hâriciye Vekîli olarak hizmet etti ve bu esnâda pek çok Dönmeyi Hâriciyeye aldı. (After 1926, the Dönmes tried to stay away from politics as much as possible, with a significant exception in their interest in the Ministry of Foreign Affairs. For example, Tevfik Rüştü Aras served as the first minister of Foreign Affairs between 1923 and 1939 during which he recruited many people of Dönme origin to the office.)” (Prof. Dr. Cengiz Şişman, The Burden of Silence: Sabbatai Sevi and the Evolution of the Ottoman-Turkish Donmes, New York: Oxford University Press, 2015, p. 287; Şişman ve kitabı hakkındaki değerlendirmemiz, Mustafa Kemâl’in Havradaki Resmî Cenâze Âyini ünvânlı çalışmamızdadır: Yeni Söz, 4.8 – 1.10.2022, her gün tam sayfa 58 tefrika.)
Yukarıdaki pasajın ilk cümlesi, hilâf-ı hak̆îkattir: Onlar, hiçbir zamân siyâsetten uzaklaşmadılar; bilakis hep siyâsetin merkezinde yer aldılar. Bu hâl̃,........