We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Bilimin Gücü›

1 0 0
19.09.2021

Bu pazar günü birkaç rakam paylaşmak istiyorum. Sonra elbet bu rakamlar bir sonuca ulaştıracak bu yazıyı.

Çayınızı, kahvenizi doldurun bardağınıza, rahat bir koltuğa oturun, arkanıza yaslanın ve derin bir nefes alın.

Hazırsanız başlıyorum;

1300 lü yılların ilk çeyreğinde dünyanın başı "Kara Veba" ile dertteydi. "Yersinia Pestis" adı verilen bir bakteri tüm dünyaya yayıldı ve yaklaşık 200 milyon insanın ölümüne sebep oldu.

200 milyon insan. Bu rakamın en çarpıcı yanı ise, o dönemde Asya ve Avrupa'nın toplam nüfusunun dörtte birine tekabül etmesiydi.

Mesela İngiltere'de her 10 kişiden dördü öldü.

Floransa'nın yarısı öldü.

Ancak kara veba tarihte bugüne dek yaşanmış en kötü bulaşıcı hastalık değildi.

İspanyol filoları Mart 1520'de Meksika'ya ulaştığında Meksika'nın nüfusu 22 milyon idi. Bu filolardan birinde yer alan kölelerden biri olan Francisco de Eguia'nın vücudunda tüm yolculuk boyunca çoğalarak artan çiçek virüsü Aralık ayına gelindiğinde Meksika nüfusunun 14 milyona düşmesine sebep oldu. Nüfusun dörtte biri öldü.

Daha sonra Avrupalılar tarafından ülkeye taşınan diğer virüs ve bulaşıcı hastalıklar sonucunda 1580'de nüfus 2 milyona kadar düşmüştü.

Bitmedi.

Ocak 1778 de İngiliz kaşif James Cook Hawaii'ye ulaştı. O tarihe kadar hiçbir bulaşıcı hastalık veya virüsle tanışmayan Hawaii'nin nüfusu o sırada 500 bindi. Ancak James Cook'un adamlarının adaya bulaştırdığı grip, frengi, verem gibi hastalıklar ile diğer Avrupalıların getirdiği tifo ve çiçek virüsleri, 1850 lere gelindiğinde adanın nüfusunun 70 bine düşmesine sebep oldu.

Ocak 1918 de ortaya İspanyol gribi çıktı. Malum, 1. Dünya savaşı var. O dönemde tam 500 milyon insan bu hastalığa yakalandı. Bugün Covid19 dünya genelinde 150 milyon insana bulaştı diye endişe ediyoruz ama o yıllarda 500 milyon dünya nüfusunun üçte biriydi.

İspanyol gribi Hindistan nüfusunun yüzde 5'ini (15 milyon insan) yok etti. Tahiti Adası'nın yüzde 14 ü, Samoa'nın yüzde 20 si yok oldu.

1 yıldan kısa sürede yaklaşık 100 milyon insan öldü.

Oysa 4 yıl süren 1.Dünya Savaşı'nda kaç kişi ölmüştü biliyor musunuz? 40 milyon.

20. yüzyılın başlarına kadar çocukların neredeyse üçte biri yetersiz beslenme ve hastalıklar yüzünden ölüyordu. Bu yüzyılda ise bu rakam yüzde 5 lere kadar düştü.

1967 de 15 milyon insana bulaşan ve 2 milyonunu öldüren çiçek hastalığı 2014 te tamamen yok oldu.

Ya AIDS?

1980 lerin başında ortaya çıktı ve o dönemden bugüne toplam 30 milyon insanın ölmesine sebep oldu. Ancak hastalığın ortaya çıkışından sonraki 2 yıl içerisinde hastalığın nasıl bulaştığı anlaşıldı ve salgını yavaşlatmak için önlemler alınmaya başlandı. Sonraki 10 yılda ise yeni ilaçlar sayesinde AIDS kronik bir hastalık haline dönüştü.

Peki 1300 lü, 1500 lü yıllarda........

© Medyafaresi


Get it on Google Play