Dende o 2015 cada 1 de abril celebra Galiza o Día das Artes Galegas, lembrando a mesma data do ano 1188, na que o Mestre Mateo asenta os linteis do Pórtico da Gloria. Así consta en epígrafe debaixo dos mesmos e así o di a historiografía. Será Mateo o primeiro celebrado.

 Academia Galega de Belas Artes, presidida polo pintor Manuel Quintana Martelo que agora determina que esta xornada e o ano 2026 se dedique ao fotógrafo alaricano José Suárez. Motivo para afondar no fondo legado fotográfico e a historia da fotografía e Galiza, como técnica artística, como documento histórico e con ela a mulleres e homes que a practicaron.

Galiza, atenta ao acontecer, a que no XIX, como resposta a ruíns políticas intensifica a emigración ás Américas, traendo novidades. E sempre a sedutora Compostela, o tópico da Galiza máxica, nas miras dos pescadores de imaxes: velaí abrindo ao sc. as fotografías do crego José María Limia... Cunha Coruña distinguida nas vangardas: de Sellier a Pedro Ferrer, María Cardarelly, familia vinculada aos Murguía Castro, primeira fotógrafa de estudio de Galiza... pero tamén Rioboo, Páramo, Lanelongue, Mariano Bordoy, Castro Freire, Avrillón; en Lugo, Constantino Rodríguez, Pedro Varela. Os célebres fotógrafos de Mondoñedo, de Ribadeo, Sarria, Verín, Carballiño, Mondariz á mesma Maruja Mallo, Zagala en Pontevedra... E na Coruña do noso tempo Manolo Ferrol, Alberto Martí... Entre 1924-26 a documentada viaxe da estadounidense Ruth Matilda Anderson, como despois a de Cristina García Rodero. Fotografías con alma, as dos mesmos fotógrafos ambulantes, de domingo, de feira e romaría.

Momentos para lembrar ao fotohistoriador estadounidense Lee Fontanella, autor da Historia de la Fotografía en España, ao creador e crítico barcelonés Joan Fontcuberta, pondo en valor a José Suárez na súa obra referente Idas e Caos (1984) . E, como non, os meritorios estudos de Carlos Iglesias Castelao, de Margarita Ledo Andión, como a ansia do fotógrafo Xurxo Lobato por revitalizar a espiral e significación do alaricano.

Unha vida........

© La Opinión A Coruña