Haziran ayı içinde LGS, TYT ve AYT sınavları yapıldı. Bu sınavlarda milyonlarca öğrenci daha iyi bir gelecek umuduyla ter döktü. Ancak, bu beklentinin gerçeğe dönüşmesinde soru işaretleri var.

Bugün “eğitim şart” diyenlerin çoğunluğu nedense eğitimin sadece örgün kısmına odaklanıyor. Hâlbuki eğitimin bir de yaygın ve hayat boyu devam eden boyutu var ki tüm dünyada bu yönde güçlü bir eğilim bulunuyor.

Zorunlu eğitim dediğimiz sistem, milliyetçilik çağının ve Sanayi Devrimi’nin bir ürünü. Devletler eğitimi hem vatandaşlarını belirli bir çerçevede yetiştirmek hem de sanayinin ihtiyaç duyduğu eğitimli işgücünü oluşturmak için kullandılar.

Şimdi gelelim bugüne.

Ülkemizde Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) konusunda bazı kesimlerde oldukça sert bir tepki var. Bu eleştirilerin merkezinde ise okula ve örgün eğitime yüklenen aşırı anlam dikkat çekiyor. Bu çevreler eğitimi hâlâ 1990’lı yıllara kadar kısmen geçerli olan bir sınıf atlama aracı olarak görüyor. Oysa okullar bu işlevi yitireli uzun zaman oldu.

Bu görüşü savunanlar önemli bir gerçeği de gözden kaçırıyor. Geçmişte zorunlu eğitim 12 yıl değildi ve sistem içinde okulun öğrenci üzerindeki etkisi daha güçlüydü ve kademeler arası geçişlerde ciddi elemeler yapılıyordu. Bu nedenle geçmişin düz liselerindeki başarı düzeyi, birçok nitelikli okulla yarışabilecek seviyedeydi.

Milli Eğitim Bakanlığının hazırladığı “Geçmişten Günümüze Sayılarla Eğitim (1923-2023)” raporu verileri bu dönüşümü açıkça ortaya koyuyor. Özellikle öğrenci sayılarını gösteren tabloya baktığımızda, 1972-1973 eğitim yılında ilkokula devam eden öğrenci sayısı 5 milyon 244 bin 131’di. Bu sayı bugünkü rakamlara oldukça yakın. Ancak ortaokuldaki öğrenci sayısı bunun yalnızca yüzde 17,75’i, genel liselerde yüzde 5,6’sı, mesleki ve teknik liselerde ise yüzde 5,07’si kadardı.

Bugün ise eğitim kademeleri arasındaki öğrenci sayıları birbirine oldukça yakın. Üniversitelerimiz de her yıl yaklaşık bir milyon yeni öğrenci kabul........

© Karar