İran halkının büyük çoğunluğunun mevcut rejimden memnun olmadığı malum. Ancak rejimin sonunu getirebilecek bir tehdit değil bu. Sokaktaki protestoculara Trump’ın yaptığı çağrıların veya devrik şahın oğlunu öne çıkaran açıklamaların kıymeti yalnızca kendinden menkul.

Sokak gösterileriyle yönetimin değiştirilmesi beklenmemeli. 1979’daki devrim de tek başına sokak gösterileriyle gerçekleşmedi. O zaman devlet kurumları Şah’ın yanında yer almadığı için eski rejim yıkılabildi. Bugün ise böyle bir ihtimal görünmüyor.

Ancak bugünkü rejim de kendini yenilemekten kaçınma politikasını sürdürürse, toplumun bütününü kucaklamaya yine gönül indirmezse ülke iyice yönetilemez hale gelecektir. Zaten halihazırdaki sıkıntıların temelinde yönetim zafiyetinden başka bir şey aramamak gerekir. Ana problem yönetimin çeşitli harici ve dahili sebepler yüzünden bir türlü gevşeyememiş olmasından kaynaklanıyor.

Devrimle kurulan rejimler ilk başta en sert şekliyle uygulanmaya çalışılır, siyasi düzende veya sosyal bünyede gerçekleştirilen değişikliklerden geri adım atılmaz, taviz verilmez. Çünkü devrimin “oturması” için zaman gerekir.

Aradan zaman geçince söz konusu değişikliklerin toplum genelinde kabul gören kısmı iyice yerleşir, toplumun sindiremediği kısımlar ise kendiliğinden gevşer veya gevşetilir. Rejimin esnemesidir bu. Uzun ömürlü olabilmesinin de garantisidir.

Devrimlerin ilk kuşağının tavizsiz sertliği de ikinci neslin revizyonizmi de gerçekçi tutumlardır. Çünkü her ikisi de şartların gereğidir.

Ne var ki İran devriminin üzerinden yaklaşık yarım asır geçtiği halde yönetimin ikinci........

© Karar