Rusya’yı izleyen uzmanlar arasındaki genel kanı, ülkenin uzun süreli bir stagflasyon dönemiyle karşı karşıya olduğu yönünde. Bu yıl ekonomik büyümenin yüzde 1’i aşması beklenmiyor ve enflasyon hâlâ yüzde 6 seviyesinde veya üzerinde seyrediyor. Dahası, ekonomiyi canlandırmak için en umut verici seçenek, uygulanması en düşük ihtimal olan seçenek gibi görünüyor. Çünkü bunun için Putin’in Ukrayna’daki savaşı sona erdirmeye istekli olması gerekiyor.

Aşağı yönlü riskler oldukça fazla. Rus birlikleri bu yıl Ukrayna’da neredeyse hiç ilerleme kaydedemedi ve Rusya, mali istikrarsızlığı tetiklemeden askeri harcamalarını daha fazla artıramaz. Öte yandan Ukrayna savaşı Rusya’nın topraklarına taşıdı. Ukrayna’nın insansız hava araçları petrol ve doğal gaz tesislerinin yanı sıra e-ticaret depolarını da vuruyor. Bu durum Rus halkının Putin’in savaşına yönelik desteğini de zedeliyor. Sürgünde yaşayan Rus bir arkadaşım kısa süre önce Putin’in içinde bulunduğu durumu satrançtaki Zugzwang terimiyle tanımladı. Bu terim, oyuncunun sahip olduğu bütün hamlelerin kendisini daha kötü bir konuma sürüklediği durumu ifade ediyor.

En açık kırılganlık noktası kamu harcamaları. 2026 bütçesi, ulusal güvenlik ve savunma için yaklaşık 183 milyar dolar ayırarak analistleri şaşırttı. Bu rakam, 2025’teki harcamayla hemen hemen aynı. Bunun anlamı, Putin’in kesin bir zafer elde etmek için harcamaları artırmak yerine yıpratma savaşını kabullendiği yönündeydi. Ancak gerçekten böyle bir sınırlamayı kabul eder mi? Nitekim savaşın ilk üç yılında bütçe açığını gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 2’sinde tutmasına rağmen bu oran 2025’te yüzde 2,6’ya yükseldi. 2026’nın ilk yedi ayında ise bütçe açığının yüzde 2,8’e çıkmasına izin verdi. Bu oran, başlangıçta öngörülenden neredeyse iki kat daha yüksek.

Böylesi bir dengesizlik mali açıdan sürdürülebilir değil. Rusya hükümetinin finansman sağlamak için vergiler ve iç borçlanma dışında bir kaynağı bulunmuyor. Çin bile Rusya’ya kredi vermiyor. Kurumlar vergisi, katma değer vergisi ve kişisel gelir vergisinde art arda yapılan zamların ardından bile federal gelirler gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 18’i seviyesinde kalıyor. Bu aşamada daha fazla vergi artışı yalnızca zarar verici olur. Putin’in son çare olarak başvurabileceği kaynak, Ulusal Refah Fonu’nun likit varlıklardan........

© Karar