We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Ichabod Crane’den artakalan parçalanmış balkabağından fazlası…

4 2 0
21.07.2022

“Hortlak süvarilerle yarışan adamların başları muhakkak ki derde girer.”[1]

Washington Irving, Uykulu Kuytu Söylencesi hikâyesinin sonuna bu cümleyi yazarken ciddidir. Fakat kendisi bu süvarilerle fazla haşır neşir bir kişi olduğundan, kahramanlarının başı ekseriyetle hep derttedir.

Irving, 1809 yılında New York gazetelerinde New York City’de kaldığı otelden kaybolan Diedrich Knickerbocker adında Hollandalı tarihçi hakkında kayıp ilanı yayınlatır. İlanda ayrıca Knickerbocker’ın otele dönüp faturasını ödememesi halinde arkasında bıraktığı el yazısının yayınlanacağını belirtir. Herkesin dikkatini çeken ilan bir anda merak konusu olur. Tarihçinin güvenliği için endişeli bir bekleyiş başlar. Tüm bunlar olurken muhtemelen Washington Irving evinde oturup bu eğlenceli oyunun yankılarını gülerek izlemiştir. Söylentilerin harareti zirvedeyken, 6 Aralık 1809 yılında “A History of New York by Diedrich Knickerbocker” ismiyle kitabını yayınlar. Zekice hazırladığı bu reklam kampanyası ona büyük bir başarı getir ve Knickerbocker ismi Manhattan sakinleri için bir lakaba dönüşür.

Uykulu Kuytu Söylencesi, “Merhum Knickerbocker’ın evrakları arasında bulunmuştur” notuyla başlar. Uykulu Kuytu kasabasında “Başsız Süvari” söylencelerini dinlerken tanıştığımız öğretmen Ichabod Crane garip kişiliğiyle karşımıza çıkar. Onu “açıkgözlülüğün ve saflığın tuhaf bir karışımı” olarak tanıtan yazar, karakterini garip bir şekilde sevmemizi sağlar. Lakin bir yandan da anlattığı olumsuz kişilik özellikleriyle antipatiyle yaklaşmamız gerektiğinin uyarısını yapar. Irving netlik arayışından uzak tutan çıkmazlarıyla Bay Crane’i aşkından mahrum bırakarak bizi ona biraz daha yakınlaştırır. İçimiz tam yumuşamışken de korkulu bir sonun kollarına bırakır.

Yazarın sürahiden içtiği bir yudumla yirmi yıl uyuya kalan, yardımsever bir komşu olarak sevilen fakat kazançlı her işe duyduğu yoğun isteksizlik yüzünden karısının dırdırında ezilen muazzam kılıbık karakteri Rip Van Winkle en ünlü kahramanlarından biridir. Washington Irving, “Diedrich Knickerbocker’ın ölümünden sonra ortaya çıkan bir yazı” notuyla yayınladığı Rip Van Winkle hikâyesinde, Amerika’nın basit köy yaşamının King George’dan III. General Washington’a geçişinden sonra da aynı olduğunu mizahi, ince bir dille vurgular.

***

Amerikan hikâyeciliğinin en önemli öncülerinden olan Washington Irving olağanüstü karakterleriyle bir kültür........

© K24


Get it on Google Play