1 Mayıs sadece bir ulusa mensup işçilerin değil, işçi sınıfının uluslararası birlik, mücadele ve dayanışma günü. Dolayısıyla 1 Mayıs yerli işçilerin olduğu kadar göçmen/mülteci işçilerin de sınıf bayramı.

Peki, 2026 1 Mayıs’ını karşılarken verili durum ne söylüyor? Beş soruda derlemeye çalıştık.

1-Hangi işkolunda hangi ülkelerden işçiler çalışıyor?

Türkiye’de çalışan göçmen/mülteci işçiler, zaman içinde çeşitli sektörlerde öbeklendiler. Saha gözlemlerimiz de bunu söylüyor. Suriyeli işçiler daha çok tekstil, tarım, ayakkabı ve saya işkolunda çalışıyor.

Geri dönüşüm işi genellikle Pakistan ve Afganistanlılarda.

İnşaat işkolunda Suriyelilerle birlikte Azerbaycanlı, Iraklı, Afganistanlı işçileri görmek mümkün.

Beyaz yaka işlerin yanında metal sektöründe İranlı işçileri gözlemliyoruz.

Gıda işkolunda faaliyet yürüten fabrikalarda giderek Hindistanlı ve Afrika ülkelerinden göçmen işçileri görüyoruz.

Ukrayna savaşı sonrasında liman iş kolunda kalifiye Ukraynalı işçileri görmeye başladık. Turizm, otel ve eğlence sektöründe Rus ve Ukraynalı işçiler belirgin olarak öne çıkıyor.

Ev hizmetleri, yaşlı ve engelli bakımında Türkmenistan, Özbekistan, Azerbaycan, Gürcistan’dan gelen kadın göçmenler sayıca büyük ağırlık oluşturuyor.

Eskisi kadar olmasa da Karadeniz’in çay ve fındığında Gürcü işçileri görmek hala mümkün.

Ölümcül slikozis hastalığı nedeniyle Türkiye’de kot taşlama işi yasaklandı. Fakat kimyasal işlemle yapılan kot taşlama işi de ciğerleri söndürüyor.

Bu işkolunda Afrika ülkelerinden siyahlar öne çıkıyor.

Madenlerde sınırlı da olsa Çinli işçiler görülmeye başlandı.

Elbette işkolları ve ülkelerden gelen göçmen işçiler bakımından sektörel iç içe geçmişlikler de var.

Sermayenin yedek işgücü ordusu olarak göçmen emeği uluslararası bir transfer ağıyla Türkiye’ye giriyor. Ucuz, güvencesiz ve çoğu zaman görünür olmaktan uzak göçmen işçiler yerli işçilere göre çok daha ağır koşullarda sömürülüyor, çok daha az para alabiliyor.

Göçmen emeği transfer ağında yerel ve sınır ötesi şebekeler, göçmen kaçakçılığıyla birlikte modern köle ithalatına da imza atıyorlar.

Göçmen işçilerin pasaportlarına el koyup kölece çalıştırma uygulaması oldukça yaygın. Göçmen işçi kiralama ajansları da bir ucundan bu çarkın içindeler.

Bu mekanizma özellikle enformel sektörlerde katmerli bir sermaye birikimine neden oluyor. Patronların ucuz emek ihtiyacı açısından “sınırların önemi” ortadan kalkarken, buna karşılık yerli ve göçmen işçiler acımasız bir rekabete ve şovenizme zorlanıyor.

2- Sendikalar nasıl bir sınav veriyor?

1 Mayıs sadece bir ulusal mensup işçilerin değil, uluslararası işçi sınıfının birlik, mücadele........

© İlke TV