Seçmek Özgürlük mü, Yük mü? |
Modern insan, tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar fazla seçeneğe sahip. Sabah ne giyeceğimizden başlayıp, gün içinde ne yiyeceğimize, hangi işi yapacağımıza, hatta nasıl bir hayat yaşayacağımıza kadar sayısız alternatifle karşı karşıyayız. İlk bakışta bu durum, özgürlüğün en somut göstergesi gibi görünüyor. Ancak işin görünmeyen tarafı, bu özgürlüğün zamanla ağır bir yüke dönüşebilmesidir.
Psikolog Barry Schwartz’ın ortaya koyduğu “seçim paradoksu”, tam da bu noktaya işaret eder. Seçenek sayısı arttıkça insanların daha mutlu olması beklenirken, aslında daha kararsız ve daha tatminsiz hale geldikleri görülür. Çünkü her seçim, aynı zamanda vazgeçilen ihtimallerin yükünü de beraberinde getirir. İnsan zihni ise seçmediği ihtimalleri çoğu zaman olduğundan daha cazip görme........