menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

YARATANIN ADI !

261 0
09.10.2026

Rahmân ve Rahîm olan Allah'ın adıyla.

1. Yaratan Rabbinin adıyla oku!

BURADA NEDEN AÇIKÇA ALLAH 'IN ADI İLE OKU DEMİYOR, YARATAN RABBİNİN ADI İLE OKU DİYOR ?

Çünkü,"Yaratan" (el-Hâlık) sıfatının seçilmesi, insanı sadece kendi biyolojik varlığıyla sınırlı olmayan, makro ve mikro düzeydeki bütün yaratılış düzenini okumaya ve düşünmeye davet etmektedir.

Bu durum İslam düşüncesinde ve Kur'an tefsirinde iki şekilde açıklanmaktadır.

İlk vahiy geldiğinde henüz ortada yazılı bir kitap (Kur'an) yoktu. Dolayısıyla "Oku" emrinin ilk muhatabı; gökler, yer, yıldızlar, doğa olayları ve insan arasındaki muazzam düzen, yani "Kainat Kitabı" idi.

"Yaratan" kelimesi, insana çevresindeki her şeye birer "tesadüf" veya cansız nesneler olarak değil, Yaratıcı'nın birer ayeti (işareti/delili) olarak bakmayı ifade eder.

b)- Kur'an-ı Kerim'in genel üslubunda, göklerin ve yerin yaratılışı her zaman insanın yaratılışından daha büyük ve azametli bir olay olarak sunulur. Örneğin Mü'min Suresi 57. ayette açıkça, "Göklerin ve yerin yaratılması, insanların yaratılmasından daha büyük bir olaydır; fakat insanların çoğu bilmezler" denir.

Alak Suresi aynı sıralamayla vahyedilmiştir.

"Yaratan Rabbinin adıyla oku." (Burada mutlak bir yaratış vardır; gökler, yer ve ikisi arasındaki her şey bu kapsama girer).

Bir sonraki ayette ise "O, insanı bir alaktan (embriyodan) yarattı" denilerek, o devasa kainat düzeninin içindeki insana odaklanılır.

Yani ayet, insan zihnini önce tüm evreni kuşatan o muazzam yaratıcı güce yönlendirir, ardından insanın bu büyük kozmik düzenin içindeki kendi mucizevi başlangıcına (alaka) dikkatini çeker. İnsan, göklere ve yere bakarak Yaratıcı'nın azametini; kendi yaratılışına bakarak da O'nun muazzam tasarımının işleyişini idrak edebilir.

Kur'an'ın diğer ayetlerinde göklerin, yerin ve ikisi arasındakilerin yaratılışındaki uyum ve dengeden (fiziksel yasalardan) bahseden ayetleri- delilleri vardır.

Kur'an-ı Kerim, insanı körü körüne bir inançtan ziyade, akıl yürütmeye ve evrendeki fiziksel/biyolojik yasaları incelemeye teşvik eder.

c)- Gökler, yer ve ikisi arasındaki dengeler üzerinde........

© Hürses