Bu sene beşincisi düzenlenen Antalya Diplomasi Forumunda ABD İsrail-İran savaşından sonra en çok konuşulan konu, Türkiye, Pakistan, Mısır ve Suudi Arabistan arasında -şimdilik- gayri resmi olarak kurulduğu iddia edilen dörtlü ittifaktı.

Devletimizle ne kadar gurur duysak azdır. Foruma 23 devlet veya hükümet başkanı, 13 başkan yardımcısı, elliden fazla bakan ve 150’den fazla ülke katıldı. BM’nin yıllık genel kurulu hariç bu kadar ilgi gören ikinci bir uluslararası toplantı yok. Düşünün 56 yıldır düzenlenen Davos ya da ülkelerin üst düzeyde temsillerinin zorunlu olarak katıldığı BRİCS ve ŞİÖ bile Antalya ile mukayese edilecek seviyede ilgi görmüyor.

Pakistan, Hindistan’la ilişkileri dışında agresif dış politika takip eden bir devlet değil. Bağımsız olduktan sonra, Hindistan’a karşı ayakta kalabilmek için, İngiltere ve ABD ile yakın ilişkiler kurdu. Çin’in güçlenmesi, Hindistan’ın Çin’i dengelemek için Amerika’ya yakınlaşması, Pakistan’ı Çin’e yakınlaşarak denge politikası takip etmeye itti. Afganistan’ı işgal ettiği dönemde ABD ile yaşanan sıkıntılar ve Çin-Hindistan gerilimi Pekin-İslamabad ilişkilerini güçlendirdi.

Pakistan kurulduğundan beri demokrasi-darbe sarmalında. Genelde halkın reyiyle gelenler bağımsız politikalar takip ederken, askerler Amerika’ya sadık kaldılar. Örneğin, Pakistan’ın Menderes’i olarak tanımlayabileceğimiz Zülfikar Ali Butto, 1971’de, BM’de Pakistan’ın nükleer silah geliştirmesini engelleyen kararı yırttı, attı. Bu hareketinin ve nükleer çalışmalarının bedelini idam edilerek ödedi. Pakistan Hindistan’la olan gerginliği yüzünden, kurulduğundan beri orduya ve silah sanayisine büyük bütçe ayırıyor. Bu nedenle ordusu güçlü. Savunma sanayi gelişmiş. Hepsinden önemlisi nükleer silahları var.

Pakistan ilk kez Azerbaycan-Ermenistan savaşında aktif tavır aldı. Devlet-millet bütünlüğü içinde Bakü’ye tam destek verdiler. ‘’Tek millet, üç devlet’’ sloganını seslendirdiler. Akabinde ŞİÖ’ye katıldılar. Bunu 2025 senesinde Suudi Arabistan’la imzaladıkları geniş kapsamlı savunma ve iş birliği anlaşmaları izledi. ABD ile İran arasında arabulucu rolü üstlenen Pakistan’ın daha aktif dış politika izleyeceği gözüküyor. Bunun en önemli nedeni Hindistan’ın agresif dış politika izlemesi. İsrail ve AB ile imzaladığı ittifak ve iş birliği........

© Habererk