“Araplar Birinci Dünya Savaşında bizi arkadan vurdu” iddiasının ne kadar anlamsız olduğunu geçen yazımda anlatmaya çalıştım. İlave olarak şunu da söyleyeyim. Osmanlı Devleti, isyancı Şerif Hüseyin ve oğullarına hiçbir zaman arkasını dönmedi. Onları; her an ihanet edeceğinin ve kandırılacağının bilgisi ve bilinciyle daima gözetim altında tuttu. Teşkilatı Mahsusa hafiyeleri Şerif Hüseyin’in İngilizlerle yazışmalarını ve Lawrens ile pazarlıklarını çok yakından takip ediyordu. Dolayısıyla Şerif Hüseyin 5 Haziran 1916’da isyan hareketini başlattığında Osmanlı Devleti için sürpriz olmamıştı.

Filistin cephesinde İngilizlere karşı mağlup olmamızın ve mukaddes şehir Kudüs’ün işgal edilmesinin asıl sebebi içimizdeki iki ihanetti. Bu ihanetlerden en önemlisi; Osmanlı vatandaşı olan Yahudi gençlerinin kurduğu istihbarat örgütü NİLİ, ikincisi ise müttefik zannettiğimiz Alman generallerin ordumuzu hatalı veya kasıtlı sevk ve idareleriydi.

1915 yılında Filistin’de kurulan NİLİ örgütünün asıl gayesi, Osmanlı Devleti aleyhinde askeri istihbarat sağlayarak, İngilizlerin Filistin ve Suriye'yi işgal etmelerini kolaylaştırmak ve kendileri için bağımsız bir devlet hakkını elde etmekti. Avrupa’nın çeşitli ülkelerinden Filistin’e gelen Yahudi göçmenlerin amatörce kurdukları bu örgütün, Kudüs ve Filistin’in kaderi üzerinde bu kadar etkili olacağı bilinemezdi.

1882 yılında Romanya'dan göç ederek Filistin'in Hayfa şehri yakınlarındaki Zihron Yaakov kolonisine yerleşen Yahudi Aronson ailesinin altı çocuğu vardı. En büyük oğulları olan Aaron, meşhur Yahudi zengini Baron Rothschild'in maddi desteğiyle Fransa'da okuyarak botanik mühendisi oldu. Filistin'e dönünce 1909'da Amerikalılarla beraber Atlit köyünde bir Tarım Araştırma Laboratuarı kurdu.

İşte bu Tarım laboratuarı, Aronson kardeşler ile arkadaşlarının beraberce kurdukları NİLİ örgütünün gizli karargahı oldu.

ÖRGÜTÜN KURUCULARI VE ÜYELERİ

Örgüt başta Aaron Aronson olmak üzere erkek kardeşleri Zvi, Samuel ve Aleks, kız kardeşleri Sarah ve Rivka ile Rus Yahudilerinden Avsalom Feinberg ve Naaman Belkind tarafından kuruldu. NİLİ adı Tevrat’tan alınan Netzach Israel Lo Ishakare (İsrail’in Sonsuzluğu Yalan Olmayacak) kelimelerinin baş harflerinden meydana gelmişti

Aaron Aronson, 1904 yılında iki sene çalıştığı İskenderun’da Türkçeyi çok iyi öğrenmişti. Aaron’un Zihron Yaakov yakınlarındaki Atlit’te 1909’da kurmuş olduğu Tarım Araştırma Laboratuarı, örgütün gizli merkeziydi. Hayfa yakınlarında Akdeniz kıyısında bulunan Atlit’ten deniz yoluyla haberleşme çok kolay yapılıyordu.

1915 yılının Mart ile Eylül ayları arasında Filistin ve Suriye’de görülen çekirge istilası, Nili örgütünün yükselme dönemi oldu. Çünkü ünlü botanikçi Aaron Aronson, çekirgeyle mücadele için 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa’ya danışman olmuştu. Bu sayede Aaron ve arkadaşları çok geniş bir bölgede istihbarat yapma şansı elde etmişlerdi. Savaş yıllarındaki seyahat kısıtlamalarını; araştırma ve inceleme için özel olarak verilmiş izin belgeleri ile aşan bu casuslar her türlü stratejik bilgiye kolayca ulaşmışlardı. Hatta Filistin’deki önemli bölgelerin haritalarını bile hazırlamışlardı.

Aaron'un kız kardeşi Sarah Aronson ise Yahudi genç kızlarını örgütleyerek, köylerinin yakınından geçen Osmanlı birlikleri hakkında istihbarat yapmalarını sağladı. Kendisiyle birlikte bazı casuslar ise Şam, Beyrut ve Kudüs'te otelleri ziyaret ederek, gözlerine kestirdikleri genç Alman, Avusturya ve Türk subaylarıyla dostluk kurup askeri bilgi topluyorlardı. Suzi Liberman ile Simi Simon bu yahudi kızlarından sadece ikisiydi. Kısa zamanda örgütün eleman sayısı dört yüze ulaşmıştı.

SAVAŞIN SEYRİ DEĞİŞTİ

Kahire’deki İngiliz Arap Bürosu yetkilileri önceleri bu örgüte ve genç tecrübesiz casuslara basit birer maceraperest gözüyle bakmış, pek ciddiye almamışlardı. Aaron ve kardeşi Aleks gizli yollardan Kahire’ye........

© Haber Vakti