Felsefe, kavramların yerli yerine konulması sanatıdır. Eğer bir kavramın tanımı ile o kavramın pratik uygulaması arasında bir zıtlık varsa, orada sadece bir uygulama hatası değil, bir "hakikat suikastı" var demektir. Türkiye’de on yıllardır sahnelenen laiklik tiyatrosu, tam da bu türden bir ontolojik ihanetin hikâyesidir. Bugün gelinen noktada, laikliği bir "din karşıtlığı" veya "dindar tasfiyesi" aracı olarak kullananların, aslında bizzat övmek için tanımını yaptıkları laik anayasal düzenin en büyük düşmanları olduğu gerçeğini, felsefi ve hukuki bir süzgeçten geçirme vaktidir.

Kavramsal Zemin: Laiklik mi, İdeolojik Tahakküm mü?

Siyaset felsefesi açısından laiklik, devletin metafizik alan karşısındaki "agnostik" tavrıdır. Laik devlet tanımı gereği aşkın (transandantal) olanla değil, somut (pozitif) hukukla ilgilenir. İlahiyat perspektifinden baktığımızda ise, "Dinde zorlama yoktur" düsturunun siyasi bir teminatı olarak ilan edilmiştir. Yani laiklik, bir Müslüman’ın namazını, bir Hristiyan’ın ayinini veya bir dindarın kılık-kıyafetini devletin tekelinden ve idarecilerin keyfi zorlamalarından kurtarıp vicdanın hür alanına teslim etmek tanımı ve muhtevasıyla ilan edilmiştir.

Ancak tanımı böyle olan ve özgürlük alanı olarak ilan edilen laiklik, Türkiye’de bir özgürlük alanı açmak yerine, dindarı kamusal alandan kovan, inancı vicdanlara hapseden ve nihayetinde "makbul vatandaş" tipolojisi üreten bir seküler din haline getirilmiştir. Burada felsefi bir safsata (fallacy) vardır: Devletin tarafsızlığı, bireyin inançsızlığına dönüştürülmüştür. Oysa devletin "dini olmaması", vatandaşın "dini olmamasını" dayatmayı değil, her vatandaşın dinini veya dinsizliğini devlet baskısı olmadan yaşamasını gerektirir.

Anayasal Paradoks: Suçlu Kim?

İşte aklın durduğu, mantığın iflas ettiği nokta burasıdır: Eğer laikliğin evrensel ve anayasal tanımı harfiyen uygulansaydı, bugün "laiklik elden gidiyor" yaygarasıyla dindarların haklarını kısıtlayanların bizzat kendileri, laik anayasal düzeni sarsmaktan ve anayasayı ihlalden mahkûm edilmeleri gerekirdi.

Neden mi? Gelin rasyonel bir muhakeme yapalım:

Anayasal bir ilke olarak laiklik, devletin tüm inanç gruplarına eşit mesafede durmasını ve vatandaşın inanç hürriyetini korumasını tanımı gereği emreder. Bu durumda; bir genç kızın başörtüsüyle üniversiteye girmesini engelleyen, bir memurun namaz kıldığı için sicilini bozan, mescitleri kapatan ya da açılmasını kolaylaştırmayan, okullarda gönüllü ramazan etkinliğini engelleyemeye çalışan veya bir vatandaşın dini değerlerini aşağılayan kişi, aslında devletin "tarafsızlık" ilkesini çiğnemiş olur. Devletin tanımına konulan laik karakteri, vatandaşın dindarlığıyla değil, devlet adına hareket edenlerin dindara uyguladığı baskıyla bozulur.

Yani, laikliğin tanımını özgürlük kelimesiyle paralel yapan fakat laikliği dindarı ezmek için bir sopa gibi kullanan "laikçiler", aslında devletin laiklik vasfına –eğer devletin tarafsızlığı laikliğin teminatı olarak tanımlanmışsa- en büyük suikastı düzenleyenlerdir. Anayasada koruma altına alınan "din ve vicdan hürriyet”ini, yine anayasal bir ilke olan "laiklik" adına çiğnemek, hukuk mantığı açısından bir kendi bacağına sıkma, kendini ortadan kaldırma eylemidir. Eğer hukuk, laikliğin tanımıyla amel etseydi; başörtüsü yasakçılarının, sakal düşmanlarının ve ezan karşıtlarının, camileri ahıra çevirenlerin "laik düzene karşı darbe teşebbüsü" ve "anayasal düzeni cebren değiştirmeye çalışmak" suçundan sanık sandalyesine oturtulması icap ederdi. Çünkü onlar, devletin tarafsızlık gömleğini çıkarıp, devlete "ideolojik bir din" giydirmeye çalışmışlardır.

İslam’da ruhban sınıfı yoktur. Ancak "laikçilik" adı altında öyle bir sınıf türetildi ki, bunlar kimin dindar olabileceğine, kimin kamusal alana çıkabileceğine, kimin "çağdaş" sayılacağına karar veren modern birer engizisyon rahibi gibi davrandılar. Felsefi bir körlükle, laikliğin tanımına özgürlük, uygulamasına "din dışılık" çerçevesi çizdiler. Oysa tanımı gereği iddiası yapılan laiklik, din dışılık değil, dinin devlet dışılığı olması gerekiyordu ve bu bir anayasal zorunluluktu. Devlet dışı kalan din, toplumsal alanda kendi özgürlüğüyle var olur. Bu özgürlüğü engelleyen her el, aslında laikliğin tanımı yapılmış ruhuna kanunlar çerçevesinde bir suikast mahiyetini taşımaktadır.

Geçmişin o karanlık 28 Şubat koridorlarında, laiklik adına ikna odaları kuranlar, aslında en büyük "anti-laik" eylemi gerçekleştiriyorlardı. Çünkü devletin gücünü, bir inancın (veya inançsızlığın) emrine vererek inanç hürriyetinin güvencesi dedikleri laikliğin en temel şartı olan "tarafsızlığı" yerle bir etmişlerdi. Kendi dogmalarını devletin resmi dini haline getiren bu kitle, aslında teokratik bir zihniyetle, sadece tanrısı farklı bir düzen kurmak istemişlerdi.

Netice itibarıyla, isim ve müsemma arasındaki bu devasa uçurum, Türkiye’nin sosyolojik travmalarının kaynağıdır. Laiklik tanımı gereği, -bize anlatıldığı ve anayasada olduğu şekliyle- özgürlüğün teminatı olması gerekirken; ancak uygulamada, bir kesimin diğerini tasfiye aracına dönüştürülmüştür.

Eğer biz, kavramları saptıran bu zihniyeti rasyonel bir sorgulamaya tabi tutmazsak, daha çok "laik yobazlık" örnekleri görürüz. Tekrar ediyorum: Gerçekten laik bir ülkede eğer o ülke anayasası laik olduğunu iddia ediyorsa, insanların inançlarının gereklerini yerine getirmesini engelleyen her türlü girişim, laik anayasal düzene karşı işlenmiş bir cürümdür. Bu ölçüye göre tarttığımızda, geçmişin sözde laik şövalyelerinin aslında birer "anayasa mahkûmu" adayı olduğu gerçeği, tarihin sayfalarında bir ibret vesikası olarak kalacaktır.

Kelimelerin izzetini korumak, hakikati korumaktır. Ve hakikat şudur ki; laikliğin tanımına zıt olarak uygulanmasını isteyenler, yeryüzünün en karanlık ve kökü bizden olmayan yobazlarıdırlar.

Bürokrasinin ve Adliyenin "Sessiz" Suç Ortaklığı

Mesele sadece bir grup ideoloğun bağnazlığı değildir. Bu "hukuk cinayeti" işlenirken, başta adliye mekanizması olmak üzere, devletin tüm bürokratik kademeleri anayasal bir suçun faili veya iştirakçisi konumuna düşebilmiştir.

Bir hâkimin, bir savcının veya bir üst düzey bürokratın en temel görevi, anayasanın lafzını ve ruhunu korumaktır. Laikliğin "din ve vicdan hürriyetini koruma" vasfı açıkça ayaklar altına alınırken; bu zulümlere hukuk kılıfı uyduran adliye mensupları, "talimat böyle" diyerek vatandaşına sırtını dönen mülki amirler, dini vecibelerini yerine getirmek isteyen memurunu cezalandıran bürokratlar, bu yobazlığa çanak tutan basın aslında sadece vicdani bir hata yapmıyorlar. Bizzat korumaya yemin ettikleri laik anayasal düzeni cebren sarsma suçuna ortaktırlar. Laikliği, dindarı tasfiye etme aracına dönüştüren genelgelere, kararlara ve uygulamalara imza atan veya bunlara karşı anayasal direniş göstermeyen her bürokrat, hukukun tanımı gereği anayasal düzene karşı cürüm işlemiştir. Çünkü devletin "laiklik" tanımı gereği zorunlu olarak içeriğinde bulunan özgürlük ve tarafsızlık kavramlarını, "ideolojik bir zorbalık" vasfına tahvil etmişlerdir.

Geleceğin dünyasında eğer adalet hükmederse, geleceğin mahkumları bu yobazlar olacaktır.

© Haber Vakti