We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Kafkas İslam Ordusu’nun izinden Bahtiyar Vahapzâde’ye

3 0 0
18.02.2019

Daha önceden planlamıştım, Azerbaycan’a gidip Kafkas İslam Ordusu’nun Gence’de başlayan Bakû seferini hissetmeye çalışacaktım. Karar verdikten bir müddet sonra Yavuz Hoca, Bahtiyar Vahapzade hakkında bir panelden bahsetti, katılıp katılmayacağımı sordu. Kabul ettim. Daha sonra paneli tertip edenler aradı, belirtilen gün ile benim planladığım zaman örtüşüyordu. Zaman çabuk geçti ve yıllar sonra tekrar Bakû’ya gittim.
İkinci gün hemen yola koyulduk. Hızlı tren varmış, Kürdemir üzerinden Gence’ye ulaştık. Hızlı trenin kolaylıkla geçtiği bu kıraç araziden, gittiğimiz yolun aksi istikametinde yüz yıl önce bizim Türk askeri geçmişti. Mihmandarımız buranın çok zor bir coğrafya olduğunu söyledi. Kurak bir yer olduğu için bizim Kafkas İslam Ordusu askerleri, aynı zamanda sıcaklık ve susuzlukla boğuşmuş. Bu çorak topraklara dokunmadığımız hâlde çıplak gözle bile coğrafî zorluk görülebiliyordu. Bu mevsimde bile yeşil örtü yoksa yazın kavurucu sıcaklarını hayal etmek ürperti verici.
Gence tarihî bir şehir. Cevad Han zamanına tanıklık etmiş. Sade ve güzel bir anıt mezarı var Cevad Han’ın. 1804’te Rusları durdurmak için verilen inanılmaz mücadele ve mağlubiyet… Elbette Rusları durduracak bir güç kalmadı bundan sonra. Onlar da bütün Kafkasya’yı işgal ettiler.
1918’de Osmanlı ordusu yeniden tarihî bir rolü üstlendi. Enver Paşa, Kafkas İslam Ordusu’nun kurulması emrini verdi. Birinci Dünya Savaşı’nda Ruslar cepheleri terk ediyordu ve Ermeniler Kafkasya’da büyük bir katliama hazırlanıyordu. Nuri Paşa, Gence’ye ulaştıktan sadece üç gün sonra Azerbaycan Cumhuriyeti ilan edildi. Geçici başkentteki meclis binası, Nuri Paşa’ya tahsis edilen çalışma odası. Sadelik içinde geçmiş........

© Gerçek Hayat