We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Libya-Suriye cephesi ve Türkiye’ye yönelik tehditler

23 19 1
29.06.2020

Libya’daki iç savaş Irak, Suriye, Yemen, Lübnan ve Somali’de yaşananlardan farklı değil. Bu savaş en az Afganistan ya da Irak’taki karışıklık kadar sürebilir. Yani, 30-40 yıl…

Libya parçalanır mı? İki veya üç Libya ile karşılaşabiliriz. Trablus, Bingazi ve Fizan (güneyde Cezayir, Nijer ve Çad sınırına yakın bölge) şeklinde üçe bölünmüş bir Libya sürpriz olmaz. Veya iki parçalı Trablus ve Tobruk merkezli olmak üzere, Batı ve Doğu Libya ile tanışabiliriz.

¨Sözde Arap Baharı¨, gerçekte ¨Kanlı Sonbahar¨ fırtınası, 2011’de Libya lideri Kaddafi’yi devirdi. 2011’den bugüne iç savaş yaşayan Libya, devletlerin güç mücadelesi alanına dönüştü. 19 Mart 2011’de, Fransa, İngiltere ve ABD Libya’da hava saldırılarına başladı. 26 Nisan 2011’de, NATO, Kaddafi'ye bağlı hedeflere hava saldırıları düzenledi.

Türkiye, TBMM’den tezkere henüz çıkmamışken, Libya’ya müdahale için dört fırkateyn, bir yardımcı gemi ve bir denizaltı ile NATO’ya katkı sağladı. Tarihinde bir iç savaşa taraf olmayan Türkiye, enerji kaynaklarının kontrolünü ve Libya’nın parçalanmasını hedef alan ABD’nin, Fransa’nın ve İngiltere’nin yanında yer almış oldu. Gelinen aşamada, ABD, Fransız ve İtalyan şirketleri Libya petrol gelirlerinin yüzde 80’ini kontrol ediyor.

Aslında ABD, en yetkili ağızdan ve çok sayıda belgelerle hedeflerini açıkça belirtmekten çekinmemişti. Büyük Orta Doğu Projesi (BOP) çok açıktı. Tüm belgeler ve tarihi süreç görmezden gelinse bile, NATO Eski Komutanı ABD’li Orgeneral Wesley Clark, 2007 yılında TV’de yaptığı bir röportajda ABD’nin hedeflerini çok anlaşılır bir dille anlatmıştı. Pentagon’da bir generalle konuşmasını şöyle aktarıyordu: ¨11 Eylül’den 10 gün sonra, Pentagon’a gidip Savunma Bakanı Rumsfeld ve yardımcısı Wolfowitz’i gördüm. Alt kata indim. Generallerden biri beni içeri çağırdı… O sıralar Afganistan’ı bombalıyorduk. ‘Hala Irak’la savaşa girme durumunda mıyız’ diye sordum. ‘Daha da kötüsü’ dedi. Masasına uzandı, bir kağıt aldı. ‘Bunu az önce yukarıdan aldım. Beş yıl içerisinde Irak’la başlayan sonrasında Suriye, Lübnan, Libya, Somali ve Sudan’la devam edip İran’la bitecek yedi ülkeyi nasıl ele geçireceğimizi anlatan bir not’ dedi.¨(1) Irak, Suriye ve Libya’nın parçalanmasına yönelik Pentagon planını, NATO eski Komutanı ABD’li Orgeneral 2007’de yani dört yıl önce canlı yayında söylemişti. Ardından, 2003 yılında ABD Irak’ı işgal etmiş ama henüz ¨Arap Baharı¨ başlamamıştı. Sıra Suriye ve Libya’daydı…

20 Ekim 2011’de, Kaddafi, son kalesi ve memleketi olan Sirte'nin düşmesiyle yakalandı ve öldürüldü. Mayıs 2014’te, Kaddafi'nin devrilme sürecinde öne çıkan komutanlardan Hafter, Libya Ulusal Ordusu’nu (LUO) kurdu. Mart 2015'te, Hafter Tobruk temsilciler meclisi tarafından bu ordunun komutanlığına atandı.

17 Aralık 2015’te, Trablus merkezli Geçici Ulusal Konsey (GUK) ile Tobruk merkezli meclis arasında BM öncülüğünde ünlü ¨Suheyrat Anlaşması¨ imzalandı ve Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) kuruldu. Serrac, Libya Devlet Başkanlığı Konseyi Başkanı ve Başbakanı sıfatıyla Trablus merkezli yönetimin lideri oldu.

Kasım 2018’de, İtalya Palermo’da uluslararası bir toplantı düzenlendi. Türkiye, toplantıdan dışlandığı gerekçesiyle Palermo'yu terk etti. 15 Nisan 2019’da, ABD Başkanı Trump ve Hafter telefonda görüştü. Trump, Hafter'in ¨teröre karşı savaştaki¨ rolünü tanıdıklarını açıkladı.

27 Kasım 2019’da, Türkiye ile UMH arasında "Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırası" imzalandı. Aralık 2019’da, UMH Türkiye'den resmi olarak askeri destek talep ettiklerini açıkladı. 2 Ocak 2020’de, Libya tezkeresi TBMM'de kabul edildi. ABD, Avrupa ülkeleri, İsrail, Mısır, BAE bu karara tepki gösterdiler. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, ABD Başkanı Trump'ın Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı arayarak, "Dış müdahale durumu karmaşık hale getiriyor" denildi.(2)

6 Ocak 2020’de, Hafter UMH kontrolündeki Sirte’yi ele geçirdi. 12 Ocak 2020’de, Hafter ile UMH arasında ateşkes ilan edildi,........

© Gerçek Gündem