MAT MI? |
İran ile ABD/İsrail savaşı olarak adlandırılan ama aslında küresel anlamda çeşitli yer ve zamanlarda devam ede gelen savaşların bir parçası olan bu savaşın anlam, etki ve sonuçları küresel ölçekli. Bu konuda aksi fikir beyan eden yok gibi.
Savaşın ulusal/yerel, ideolojik/siyasi ve ekonomik yönleri olmakla beraber bunun, koalisyonların karşılaşması olarak tüm cephelerde ve tüm alanlarda yaşanan bir mücadele olduğu artık açıkça görülüyor.
Bu bağlamda her ne kadar büyük sürprizler ve yeni dengeleri doğurduğu ve ifşa ettiği yönleriyle işin askeri kısmı ilgi çekici olmakla birlikte küresel ve stratejik sonuçlar bakımından taşıdığı ve belirtilerini göstermeye başlayan küresel ve yeni bir dünya düzenini doğuracak etkileri de oldu/olmaktadır. Dikkat edilirse ABD-Çin görüşmelerinin bu defa gerçekleşeni bu yönleri ön plana çıkardı. Gündem dolaylı da olsa İran cephesinin stratejik üstünlüğü ve bölgenin ve küresel düzenin yeniden dizaynı ile İlgiliydi.
Bu bağlamda İran ve içinde bulunduğu cephenin, askeri sonuçları stratejik kazanımlara dönüştürmesi büyük önem arz etmektedir.
Soykırımcı Epstein İttifakı özellikle askeri ve ekonomik anlamda kısa süreli olarak tasarladığı bu saldırılarda hedeflerinin hiçbirini gerçekleştiremedi; beklemediği bir direniş ve beklemediği sonuçlarla karşılaştı.
Bazı önemli suikastlar yapmasına, ağır bombardıman ve kayıplar verdirmesine rağmen temel hedeflerinden olan rejimi içten isyanlarla değiştirme hedefine ulaşamadı. Tam aksine 1979 Devrimi’nin ilk günlerinde olduğu gibi bir kenetlenme ile daha da büyük bir kenetlenmeye yol açtı. İran petrolüne çökme hedefi de gerçekleşmedi; tam tersine İran Hürmüz üzerinde mutlak egemen durumuna geldi. Nükleer konular, füzeler ve diğer direniş unsurları ile destek ilişkileri başlıklarında da İran'a geri adım attıramadı.
Bölgesel hegemonya kayıpları yaşayan ve imajı olabildiğince çizilen ABD'nin üsleri ve üstlerinde/bölgede barınma, sömürdüğü bölge ülkelerini koruma mekanizması çöktü.
F-35 ve benzeri yeni nesil uçakların, uçak gemilerinin ve çok katmanlı hava savunmak sistemlerinin efsane olmaktan çıktığı gibi sonuçlar ve ilkler yaşandı.
Bu ileri teknolojik silahların güvenliği sağlama ve........