We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Haiti halkı yenilirse biz de yenilmiş sayılır mıyız?

47 30 14
28.03.2021

Kürenin yedi gününde bu hafta, Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi'nden çekilmesi ve bu kararın etkileri gündemin üst sıralarındaydı. 15-20 Mart tarihleri arası Türkiye siyasi tarihi ve insan hakları açısından zor bir haftaydı. İlk olarak Halkların Demokratik Partisi (HDP) Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu’nun vekilliği düşürüldü, ardından Türkiye’nin en büyük üçüncü partisi HDP’ye kapatma davası açılması için savcılık iddianamesi Anayasa Mahkemesi’ne gönderildi. 20 Mart gece yarısı çıkan Cumhurbaşkanlığı kararıyla da Türkiye İstanbul Sözleşmesi’nden çekildi. Bu gelişmelerin AB’de ve ABD’de bulacağı karşılık akılları kurcalasa da gelen tepki “endişeliyiz, yakından izliyoruz” ile sınırlı kaldı.

Süveyş Kanalı’ndan geçerken yan dönen ve kanalı kapatan bir yük gemisi, küresel taşımacılıkta yarattığı sıkıntı nedeniyle yakından izlendi. Gemi, düne kadar saplandığı yerden çıkarılamadı. Bu da kanalın uluslararası ulaşıma açılamaması demekti. Tavyan’a ait Ever Given isimli geminin kurtarılması için seferber olundu. Petrol taşımacılığı açısından kritik bir güzergah olan Süveyş Kanalı, aynı zamanda küresel taşımacılığın ana arterlerinden biri. Günlük zararın 10 milyar dolara çıkması da kanalın önemini gösteriyor. 200 bin ton yük taşıyan geminin kurtarılması ancak 3 gün sonra mümkün oldu.

Gündemdeki bu gelişmeler üst sırada yer alırken, uzun süredir pek öne çıkmayan ancak küresel basında az da olsa yer bulan bir konu daha var: Haiti Referandumu. “Haiti’nin politik istikrarsızlık, darbeler ve cunta altında geçen yıllarına yeni bir adım mı ekleniyor?” sorusu akıllarda yer ediyor. Bu hafta bize uzak ve bizden küçük bir ülke olduğu için pek de merak konusu olmayan Haiti’ye uzanacağız.

Haziran ayında yapılacak referandum Haiti siyasi hayatında önemli bir dönüm noktası. Ülkede anayasa tartışmaları yer yer konuşulsa da anayasa çalışmalarına dönük ilk ciddi sinyal Kasım 2020’de Başkan Jovenel Moise tarafından gündeme getirildi. Moise kolları sıvayıp ilkin anayasayı yapması planlanan komisyon üyelerini atadı. Tasarıda başkana iki dönem sınırını getiren madde güncelleniyor ancak sınırlama süresi muğlak bırakılıyor. Benzer biçimde başbakanlık makamı yerine başkan yardımcılığı getirilmek isteniyor, başkan yardımcısını başkan atıyor. Dahası iki kanatlı parlamento yerine tek bir parlamento olması planlanıyor.

Batı yarımkürenin bu en yoksul ülkesi, böylece 1987’den beri ilk defa referanduma gidecek. Ancak referanduma ve başkana karşı sokaklarda itiraz sesleri yükseliyor. Haiti’nin darbelerle, diktatörlüklerle dolu tarihi incelendiğinde halkın itirazının anlamı büyük.

1492 yılı........

© Gazete Duvar


Get it on Google Play