We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

ABD-Çin rekabeti: Ortadoğu’dan gelen mesaj-1

61 23 15
31.03.2021

ABD’de Joe Biden yönetimin iş başına gelmesi, küresel düzene dönük yeni tartışmaları beraberinde getiriyor. Yeni başkanın insan hakları konusunu önceleyeceğini ifade etmesi, benzer biçimde demokratik yönetim vurgusu, dünyanın Trump döneminde gördüğünden farklı bir politik tartışmaya ve düzene gideceğine dönük beklentiler yaratıyor. Ancak ABD politikasında partilerüstü olarak nitelendirilen bazı konu başlıklarının da olduğu dikkate alınmalı. Bu konuların başındaysa ABD’nin Çin ile olan rekabeti/mücadelesi geliyor.

Nitekim Pekin ile Washington’ın Alaska’da yaşadığı gerilim, taraflara karşılıklı adımlar attırıyor. Önümüzdeki iki hafta boyunca, Alaska görüşmeleri sonrasında Çin cephesindeki diplomatik manevraları ve bunun ABD ile bağlantısını ele alacağız. Bu yazıda Çin’in Ortadoğu turuna mercek tutacağız.

ABD’nin yeni yönetimi ile Çin arasındaki ilk üst düzey görüşme 19 Mart’ta Alaska’da gerçekleşti. Henüz toplantı başlamamışken ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken’ın “Uygurlar, Tayvan ve Hong Kong konusundaki endişelerimizi ve atılacak adımları gündeme taşıyacağız” açıklaması, aslında görüşmelerin sert bir tonda geçeğini gösteriyordu. Bunun yanı sıra toplantı öncesinde de Biden yönetimi, Donald Trump döneminde uyuşmazlıkların derinleştiği Çin’den bazı politika ve yaklaşımlarını değiştirmesini talep etmişti. Buna bir de ABD’nin ısrarla gündeme taşıdığı Uygur Türkleri konusu (son iki yıldır gündemde olsa da) eklendiğinde görüşmelerden olumlu bir sonuç çıkması sürpriz olacaktı, zira gündeme gelen bu konuları Çin, bugüne kadar iç işleri olarak görüyordu.

Alaska görüşmesi, kapsamlı ve tarafların sözünü sakınmadığı bir toplantı olarak nitelense de Çin Dışişleri Merkez Komisyonu Ofisi Direktörü Yang Jiechi, ABD’nin dış ve ticaret politikasını eleştirerek, ABD’yi nüfuzunu yaymak ve diğer ülkelere baskı uygulamak için askerî gücünü ve finansal hegemonyasını kullanmakla suçladı. Dahası ABD’nin Çin’in önünü kesmek ve bazı ülkelerle Çin’in arasını bozmak için ulusal güvenliğin ardına sığındığını söyledi. Özetle, ilk yüksek düzeyli görüşmede taraflar bir anlamda medyanın önünde eteklerindeki taşları döktü. Fakat restleşme bununla sınırlı kalmadı, iki süper güç arasındaki mücadele diplomatik alanda karşılıklı adımlarla da karşılık buluyor.

Çin ile ABD arasında Alaska’da sert bir görüşme yaşanırken, Çin’e hem ABD hem de Avrupa Birliği (AB) yaptırım uyguladı. Bu bağlamda AB, Uygurlara yönelik uygulamalar nedeniyle 4 Çinli yetkili ve bir kuruluşa yaptırım kararı aldı.........

© Gazete Duvar


Get it on Google Play