We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Peker’in kara para iması ve AKP’nin ‘varlık barışı’ sevdası

170 235 0
04.06.2021

“Ben deseydim ki 'Binali Yıldırım Başbakanlığı döneminde ülkeye sıcak para girsin diye özel gizli bir anlaşma yapıldı, bu şekilde koordinasyon kuruldu…’, devleti yargılatmak için, bu kriminal olay. Eski Başbakan'ın oğlu, Venezuela ayağı, Kıbrıs’taki o para sistemi, Orta Doğu’ya gidiş.”

Sedat Peker’in son videosundaki bu tuhaf sözler üzerinde pek durulmadı. Daha doğrusu, Binali Yıldırım’ın oğluyla alakalı, hayli ses getiren “uyuşturucu” iddialarıyla ilişkili olarak değerlendirildi açıklamaları. Ama aradaki bir cümlenin fena halde sırıttığını söylemek lazım: “Sıcak para girsin diye özel anlaşma…”

Ne demek bu? Sıcak para için nasıl bir anlaşma yapılır? Peker detay vermediği müddetçe bilemeyeceğiz. Ekonomi literatüründe sıcak paranın gelmesi maksadıyla uygulanan para politikaları bellidir. Kastettiği şey muhtemelen, ülkeye yoğun miktarda para sokulması. Özetle kara para yolunun açılması.

Peker’in açıklaması, bahsettiği dönemde çıkarılan bir düzenlemeyi akla getiriyor aslında. Eşi benzeri görülmemiş bir “varlık barışı” uygulamasını…

***

Önce konunun uzmanlarından derlenen kısa bir bilgilendirme yapalım. Kara parada ilk kriter, “öncül suçun” olması. Yani elde edilen gelirin, suç sayılan bir faaliyetten gelmesi. Geçmişte “öncül suçun” işlendiği ülkenin başka, paranın kullanıldığı ülkenin başka olmasından dolayı, kara para aklama konusunda bir muğlaklık vardı. 2000’lerden sonra ve yakın zamanda yapılan uluslararası düzenlemeler, muğlaklığı büyük oranda giderdi. “Öncül suç” nerede işlenirse işlensin, para trafiğindeki son durak da suça dahil ediliyor. Paranın öyle veya böyle “legal” sisteme sokulması lazım. Küresel finans sistemi sağolsun, muazzam imkanlar tanıyor. Dolayısıyla para trafiğinin “legal” alanda izlenmesi, suçun ortaya çıkarılması bakımından hayatî bir konu.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) bünyesindeki Kara Paranın Aklanmasının Önlenmesi ve Terörizmle Mücadeleye İlişkin Mali Çalışma Grubu (FAFT) neredeyse her yıl Türkiye’yi uyarıyor zaten. Coğrafî konumu dolayısıyla uyuşturucu, insan, yakıt ve silah kaçakçılığından kaynaklı kara para trafiğinin kesişme noktasında bulunduğu ifade ediliyor. Raporlarda yasal düzenlemelerin olmasına karşın, problemin uygulamada olduğuna dikkat çekiliyor. Açıkça Türkiye’nin kara para soruşturması filan yapmadığı, izlemediği, raporlamadığı anlatılıyor sürekli.

Bu bilgileri not ettikten sonra gelelim Peker’in cümlesinin hatırlattığı hikâyeye…

***

“Son hali. OK mi?..” 21 Haziran 2016 günü iktidara yakın bir şirketin yöneticisinden, dönemin Enerji Bakanı........

© Gazete Duvar


Get it on Google Play