We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Kuşbakışı dış politika

126 23 18
28.02.2021

Alelusul gündemi yine tükettik, Batı dillerinden çeviri girişiminde bulunursak “çiğneyip tükürdük”. Ölen, öldüğüyle kaldı. Garê’de katledilen 13 rehine, 3 şehit, çoğu ağır onca yaralı. Idllip’te 36 şehit verilen saldırının da yıldönümü geldi, geçti. Aya gidiyoruz, Kanal İstanbul’u inadına kazacağız, fezlekeler gelecek “eller kalkacak inecek”, Gezi’de sokağa dökülen ahlâksızlar, terbiyesizler şimdi Boğaziçi’nde sahnede, S-400'leri ihtiyaç halinde kullanacağız, aşı için para verildiyse ticari sırdır, hem hukuk hem ekonomi reformu geliyor, anayasa da yapacağız, seçim kanununu da değiştireceğiz, ABD’nin ve AB’nin cibilliyeti belli, teröristlerin inlerine gireceğiz, HDP’yi de kapatacağız filan.

Öyleyse, bize de enginlere dalıp, genelgeçer verileri alt alta dizerek bir kuşbakışı dış politika ceraim raporu yazmak düşüyor. “Satranç tahtasına bakmak” yahut “çay yapraklarından fal tutmak” diyelim, havalı olsun. Değişenler ve değişmeyenler var. Değişenlerin değişme hızında değişim ve değişim yönünde de farklılık. Bir devlet kendi gücünü diğer devletlerle haliyle açıkça paylaşmasa da önce kendi gerçekçi biçimde bilmeli ki oyununu ona göre kursun. Bir de vizyonu ve dünya tasavvuru olmalı. Haritadaki yeri, yani jeopolitik önemi denli, değerler dizgesinde kendini nerede, kimlerle birlikte konumlandırdığı da önemli. Tarihiyle de yüzleşmiş ve sürekli yüzleşiyor da olmalı.

Bu anlamda en önemli değişen 20 Ocak’ta Biden’ın ABD başkanlık koltuğuna oturarak, uluslararası ilişkiler yeni yılını başlatması. Değişmeyen, Çin’in ABD açısından temel dış politika sınaması olarak kalması. Genel olarak Ortadoğu’nun ABD’nin öncelikleri arasında en tepelerden aşağılara doğru inmesi ve yine ABD’nin doğrudan askeri müdahale iştahsızlığı da değişmeyenlerden. Belki en sıradan değişmeyen de ABD’nin halen küresel güç olarak açık ara önde oluşu. Üstelik birleşik bir hesaplamayla, yani yalnızca askeri değil, istihbarat, teknoloji, ekonomi, toplumsal, siyasal tüm unsurlarıyla bir arada. Ve ister istemez “istisnai” konumda da aynı zamanda: coğrafya ve tarih açılarından.

Benim gibiler açısından bu yeni dönemin bir eskiye dönüşü de bir nefeste ezbere sayabildiğimiz isimler: Blinken, Sullivan, Austin, Burns, McEldowney, Gordon, McGurk, Bell, Sloat, Sherman, Nulan, Leaf, Thomas-Greenfield… Kurumsallık, yüksek profesyonel ve entelektüel ateş gücü geri geldi. Ve küresel, “büyük” konularda tartışma: ABD-Çin ekseni. Ayrıca kendi yatağından başka yerde yatmayı dahi zül addeden........

© Gazete Duvar


Get it on Google Play