‘Savaşın faydaları’
IMF’nin düzenli olarak yayımladığı dünya ekonomik görünüm raporunun nisan 2026 sayısının başlığı “Savaşın Gölgesinde Küresel Ekonomi.” ABD ve İsrail’in İran’a açtığı savaş, başta petrol ve petrol ürünleri fiyatlarındaki artış ve arz kesintileri olmak üzere birçok kanaldan risk ve belirsizlikleri artırırken dünya ekonomisindeki stagflasyon eğilimini de güçlendirdi. IMF ise adeta bir de savaşın faydalarına bakalım dercesine, raporun ikinci bölümünü artan savaşların ve silah harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki muhtemel olumlu etkilerine ayırmış. Soğuk Savaş’ın sona ermesinden sonra dünyada askeri harcamalarda bir süreliğine bir düşüş eğilimi görülmüştü. Ama bu dönem çok uzun sürmedi ve 2010’lardan itibaren silahlı çatışmaların sayısı arttı, silahlanma yarışı yeniden hız kazandı. Raporun sunduğu verilere göre, yalnızca 2020-24 arasında ülkelerin yaklaşık yarısı savunma bütçelerini artırmış. Savunmaya ayrılan pay birçok ülkede GSYH’nin yüzde 2’sini aşmış bulunuyor.
Bunun sanayi cephesindeki karşılığını SIPRI (Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü) verileri açık biçimde gösteriyor. En büyük 100 silah üreticisinin toplam satışları son yirmi yılda oldukça hızlı artarak 2024 sonunda 679 milyar dolara ulaşmış. Bu şirketlerin büyük kısmı, tahmin edileceği üzere, ABD ve Avrupa’da yer alıyor. Toplam silah satışlarının yaklaşık yüzde 50’si ABD’li, yüzde 22’si Avrupalı (Birleşik Krallık dahil) ve yüzde 12’si Çinli şirketlere ait.
SIPRI’nin tahminlerine göre dünyadaki toplam askeri harcamalar 2.7 trilyon dolara ulaşmış durumda. Mevcut artış eğiliminin devam etmesiyle bu miktarın 2035’te 4.7 ila 6.6 trilyon dolara çıkması bekleniyor. Bu ise Soğuk Savaş sonundaki seviyenin yaklaşık beş katı demek. En yüksek harcamayı yapan ülke elbette açık ara ABD (895 milyar dolar). Onu Çin (267 milyar dolar) ve Rusya (126 milyar dolar) izliyor. Aynı tahminlere göre, Pakistan, Hindistan, Japonya ve Almanya geçtiğimiz sene silahlanma harcamalarının en hızlı arttığı yerlerin başında geliyor.
IMF raporu, askeri harcamalardaki bu yükselişin ekonomiye olumlu bir talep........
