Lazarus’suz kalan doktor Trump ve gerçek mucizeler |
“Hani geçen sene bir ölü beden dikmiştin ya bahçene ekin verdi mi o?”
T.S. Elliot/Çorak Ülke
Liderin/hükümdarın görkemli bir kompozisyon içerisinde resmedilerek propagandasının yapılmasının tarihi çok eskidir. Hammurabi’nin ünlü dikili taşında yaklaşık 4 bin yıl öncesinden bir kralın bir tanrı ile oldukça ‘havalı’ pozunu görürüz örneğin. “Kanun koyucu” olarak Adalet Tanrısı Şamaş’ın karşısındadır. Kanun koyma gücünü, yetkisini, kabiliyetini bir tanrının elinden almaktadır o anda. Görsel propagandanın bilinen en eski örneklerindendir bu.
Karnak’taki restorasyon çalışmalarında bulunduğu geçtiğimiz günlerde açıklanan ve Roma İmparatoru Tiberius’u Mısır tanrıları Amon, Mut ve Khonsu ile birlikte gösteren kabartmayı ya da bugün Türkiye ve Suriye sınırlarında kalan topraklarda kurulan Kommagene krallığının hükümdarı I. Antiokhos’u ‘güneş’ olarak resmedilen tanrı Mithras’la birlikte gördüğümüz anıtı da anabiliriz benzer örnekler arasında. Bu ‘güneş’lerle, ‘tanrılar’la birlikte resmedilen hükümdarlar geleneğini zirveye taşıyan ve Rönesans’tan başlayarak kendisinden sonraki dönemin sanatına yön veren gelenek ise Hristiyanlığın ortaya çıkması ile birlikte başlar… Aslında bütün bir dinin kilise resimleri ile kendisini geniş kitlelere anlatması, kabul ettirmesi ve kitleselleşmesidir yaşanan.
Roma İmparatoru Tiberius’u Mısır tanrıları Amon, Mut ve Khonsu ile gösteren kabartma.
Ayasofya’da yer alan bir mozaikte, İsa peygamberin ayaklarına kapanarak Ortodoksların en fazla üç kez evlenme kuralına uymayıp dördüncü kez evlendiği için af dileyen imparator VI. Leon, fazlaca kişisel bir mesele için olsa bile Hammurabi, Tiberius ve Antiokhos’un çıktığı yoldan yürümektedir: Birtakım haltlar yese de o bir imparatordur ve işlerini ilahi güçlerle halleder, kullarına düşense böyle gösterişli tasvirlerde onu ve asla erişemeyecekleri dünyasını izlemek, takdir etmektir! Batı dünyasının bugün sinema/televizyon/bilgisayar oyunu evrenlerine uzanan görsel hafızası da bu geleneğin kurallarına uygun olarak inşa edilmiştir. ABD Başkanı Donald Trump, kendisini ölü “Lazarus’u dirilten Hz. İsa” olarak gösterdiği yapay zeka üretimi görseli işte bu hafızadan payına düşeni/düşmesi gerektiğini düşündüğünü almak için paylaşmıştır. Gel gör ki işler burada da (pek çok başka........