menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

‘Yapay zeka’ devreye girdi, ‘hastalık ekonomisi’nden ‘sağlık ekonomisi’ne geçiyoruz

40 0
13.05.2026

MEDICANA Zincirlikuyu Hastanesi’nde “Longevity” bölümünü kurup yöneten Prof. Osman Müftüoğlu, bir grup meslektaşımla gerçekleştirdiği buluşmada konuyu şöyle açtı:

— “Check-Up” dönemi bitti, “Check-Forward” dönemi başladı... “Check-up” bugünü gösteriyor, “check-forward” yarını okumaya çalışıyor. Modern tıbbın yönü artık hastalık bulmaktan, risk öngörmeye doğru kayıyor.

Buluşma vesilesiyle imzaladığı kitabına da sohbet sırasında yeri geldikçe baktım:

Yaşasın Yaş Almak, Longevity 2.0

Kitapta “check-up”la ilgili şu iddiaları dikkatimi çekti:

Klasik “check-up”lar hastaya değil hastalıklara odaklanır. Çoğunluğu kişiye özel değildir.

Hatta kişinin yaşını, yaşam tarzı seçimlerini, mesleğini, genetik mirasını dikkate bile almaz.

“Longevity check-up”ları ise bizi genetiğimizle, yaşam tarzı seçimlerimizle, geçmiş sağlık hikayemizle, yaşadığımız çevreyle, mesleğimiz, ilişkilerimiz ve ekonomimizle birlikte bir bütün olarak görür.

Hastalığı aramaktan ziyade “yaşlanmayı okumaya” özen gösterir.

“Check-up”ların çoğu ticaridir. Koruyucu sağlık hedefinden uzaktır. Az sayıda test içerir.

Genellikle de tecrübe dağarcığı yeterince olgunlaşmamış ve dolmamış hekimler tarafından değerlendirilir.

“Longevity” araştırmalarında kullanılan sağlık riski analizi testleri ise sizi adeta didik didik eder.

Enine boyuna noktasal bir şekilde inceeler. Biyolojik yaş ile yetinmez, damar yaşınızı, beyin, kalp, bağışıklık, karaciğer yaşlarınızı, genetik mirasınızı masaya yatırır.

Kitaptaki “check-up” bölümünü incelerken sohbetten de kopmadım. Prof. Osman Müftüoğlu, “Yapay zeka” destekli analizler ve veri temelli sağlık yönetiminin, “Longevity”nin önemli parçası olduğunu belirtti:

— Tıpta veri giderek büyüyor ve insan aklının bunu tek başına yönetmesi zorlaşıyor. “Yapay zeka”nın en önemli katkısı burada. Görüntüleri daha erken görmek, riskleri daha erken okumak ve kişiselleştirilmiş karar desteği üretmek, “Longevity” alanında bu çok kıymetli.

Teknolojiyi hekimliğin alternatifi değil, destekleyicisi olarak gördüğünü vurguladı:

— Algoritmalar veriyi yorumlamaya yardım eder, fakat insanı anlamak hâlâ hekimin işidir. Gelecekte “iyi hekimlik” klinik sezgi ile teknolojik zekanın birlikte çalıştığı bir model olacak.

Dünyada “koruyucu tıp” ve “Longevity” ekonomisinin büyüdüğünü, sağlıkta asıl dönüşümün burada yaşanacağını kaydetti:

— Çünkü artık yalnızca hastalığı tedavi etmek değil, sağlığı optimize etmek konuşuluyor. Bu bakış açısı sağlık yatırımlarını da değiştiriyor. Önleyici sağlık, kişiselleştirilmiş tıp, veri temelli sağlık çözümleri ve sağlıklı yaş alma platformları daha büyük yer tutacak.

“Longevity”yi yalnızca tıbbi bir alan değil, aynı zamanda ekonomik........

© Ekonomim