Matbu dergi [artık] fuzuli bir iş mi?

0

Evet.

Sorulu başlıkları hiç sevmem.

Sonda söyleyeceğimi de sonda söyleyeceğim.

Nazlanmadan, uzatmadan, bıkmadan söylemek lazım: günümüzde matbu dergi artık fuzuli bir iştir, bir tapınç nesnesidir.

Bugün eserin yazım, gönderim, reklam gibi neredeyse bütün süreçleri dijitalde gerçekleştirilirken son aşamada kâğıda rücu edilmesi mürteciliktir. Sol partilerin veya sendikaların 1 Mayıs çağrıları için hâlâ 12 punto ile A4’e destan yazmaları gibi.

1

“- Gecelerdir seni bana doludizgin getiren

Gündüzler kalbimde dinmeyen yaram

Karanlıklar şahittir aşkımın ateşine

Haykırıyorum işte güneş bize haram

– Alper Canan! Bu şiiri dün gece yazdınız, öyle değil mi?

– Ne kadar da isabetli bir keşif Fikri Bey. Bu şiiri dün gece yazdığımı nereden anladınız?

– Çünkü klavyenizin sesi bütün gece kulaklarımda çınladı.

– Ha ha ha! Oysa benim gibi duygu yüklü bir şairin dolma kalemle yazmasını beklerdiniz, değil mi?

…

Ben milenyum şairiyim Fikri Bey, o sizin söylediğiniz şair modeli bin yıl öncesinde kaldı.”

Güneşin Oğlu, Onur Ünlü, 2008

2

Matbu dergiler telif ödüyor mu?

Hayır.

O ki 350 liralar (dergi mi vergi mi, üstelik poşet içinde, işporta fetişizmi?), 400, 450 liralar nereye gidiyor? Matbaaya, ulaştırmaya, dağıtıma, kitabevine vs. Bir sürü fuzuli süreç. Hani araya taşıma, dağıtma, stoklama vs. süreçler ve komisyoncular girdiği için domat tarlada 2,5 lira iken markette 250 lira ya, matbuat da bugün aynı durumdadır. Nostalji takılıp daktilo ile yazan veya Fakir Baykurt gibi kalemini sivrilten de kalmadığına göre, her aşaması dijitalde vücut bulan metnin birkaç fare tıklatması neticesinde tarladan direkt tüketiciye ulaşması varken, hayatındaki temel ihtiyaçları haricinde neredeyse her şeyi dijitalde halleden bireyin matbuda ısrarını fetişten başka bir şeyle açıklayamıyorum. Yayım hariç, öncesi (oluşum) ve sonrası (reklam) tamamen dijital mecralarda vuku bulan mecmua hadisesinin 350-450 lira bandında, hâlâ enflasyona, mazota, jeopolitiğe bu kadar bağımlı bir fiyatla matbuda devam edişi bu işin artık butiğe döndüğünün resmidir. Web-driven editoryalin hasta işi mevzularla bit pazarı bağımlısı gibi bir kitlenin ağzını çalkalaması.

3

Müelliflerin hâlâ matbu dergilere eser gönderimi reklam ve vitrin olarak mı kalıyor?

Reklam yine Instagram’dan, X’ten yapılıyor, hatta bazen tüm basılı materyali bu mecralardaki frikikli fotoğraflardan okuyabiliyoruz. Yani mevzu dönüp dolaşıp kara........

© Ek Dergi