We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Sabaha kadar test

4 9 0
09.07.2021

Üniversite eğitimini yarıda bırakanların sayısı bir yılda yüzde 92 artmış. Terk etme nedenleri geçim. Kalsalar ne olacak diye sorun bakalım… Mesleksiz ve işsiz bireyler. İsviçre’de genç işsizlik %2,7’miş. Tek kelimeyle kahroldum. Bizde 0 diyelim mi? Bu söyleşi eğitim serilerimden biri. Evet biri daha. Ne sıkıcı, geç… mi diyorsunuz. Ben de “dur” diyorum! Okumak için birkaç dakika o güzel gönlünden kopsun, unutmayalım nelere kopmuyor…

Ha… bilmediğimiz bir sorun, bilmediğimiz bir çözüm yok, aynen güzel güzel hazırlanmış raporlarda olduğu gibi. O raporlar da Milli Eğitim Bakanlığı’nın güzel intizamlı raflarında olsa gerek. Bu Türkiye’nin beka sorunu, elimizden ne geliyorsa yapalım. Hamasi sözlerle olmuyor. Artık deniz bitti sevgili herkes. Kafanızı ellerinizin arasından çıkarın eğitim sistemimizi düzeltmek için omuz verin, konuşun. Çocuklar geleceğimizse bu sistemde yetiştirdiğimiz gençlere emanet edemeyiz. Biz emekli falan olamayız, hayal kurmayın. Test çözme yetkinliği olan nesiller üretim yapamaz. Sanayi 4:0, Toplum 5:0 trenine atlamak “çoktan seçmeli” yanıtlarla olmuyor.

Nevada Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Emeritüs Profesörlerinden Yunus Çengel İTÜ Makine mezunu, 22 yaşında gittiği ABD’de Makine Mühendisliği, enerji master ve doktorasını tamamlamış, öğretim görevlisi olarak akademik hayata katılmış, başarılarıyla dikkat çekmiş. Türkiye’den pek uzak kalamamış Yıldız Teknik Üniversitesi Makine Mühendisliği Fakültesi Dekanı, Adnan Menderes Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kurucu Dekanı gibi çalışmaları dikkat çekiyor. “Geleceğin Eğitimi, Felsefesi ve Temel ilkeleri” adı altında Milli Eğitim Bakanlığı için hazırlanmış araştırmasını aynı adla kitap olarak yayınlanması ise bir iki haftalık bir süre.

Yaprak Özer: “Varlık İçinde Yokluk”… Yani “nitelikli” eleman sıkıntısı nedir?

Yunus Çengel: Biz sanıyoruz ki, öğretmen ders anlatır; öğrenci dinler not alıp sınava girer, başarılı olur ve mutlu son diploma alır. Ne güzel bir dünya. Ama yok böyle bir dünya. Eskiden böyleydi şimdi sorulan sahip olduğun bilgi beceri ve yetkinlikler. Yani eğitim sana ne kattı?

Yaprak Özer: Hedeflere ne kadar ulaşıldı?

Yunus Çengel: Üniversite mezunlarımızın aşağı yukarı yüzde 30’u işsiz. Yani en yüksek işsizlik üniversite mezunlarında. Araştırmaya göre, mühendislerde de 62 bin iş arayan mühendis var. Yani diploma almışlar ama iş bulamıyorlar. Şimdi diyeceksiniz ki; “…pandemi var, mühendis çok, ihtiyaç yok….” Öyle değil. İşin acı tarafı, mühendis işe alma durumunda olan şirketler (T) diyorlar ki, “Biz yetkin mühendis bulmakta zorlanıyoruz.” Bir yandan piyasada bir mühendis bolluğu var, diğer yandan mühendis kıtlığı. İş dünyasının beklentileriyle, mühendislerin sahip olduğu bilgi ve beceriler uyumlu değil. Rasyonel, çıktı odaklı değiliz. Gerçek dünyadan kopuğuz. Bunu diğer üniversite bölümlerine, hatta ortaokul, lise, ilkokula uygulayacak olursanız, hedefler güzel raflarda güzel dosyalara konuluyor. Liseye bir giriyoruz, sabahtan akşama kadar test.

Yaprak Özer: Nasıl bir yetkinlik serisine ihtiyaç var?

Yunus Çengel: Eğitimin derdi diyelim… bütün dünyada Amerika da dahil bu böyle. Dünyada değişim çok hızlı. Eskiden yavaş çekimli filmler oluyor ya, onun gibi gidiyorduk. Mesleklerin, ürünlerin ömrü çok uzundu. Ara sıra yeni bir ürün giderdi. Bir şey yapar yıllarca satardınız. Meslekler babadan oğula geçerdi… Bilginin, sıfırdan itibaren kendisini bir kere katlaması 1750 sene almış. Şu anda birkaç ayda bir kendisini katlıyor.

Mesleklere bakıyorsunuz; ömrü kısa; kimisi tamamen yok oluyor, kimisi sürekli şekilde evriliyor. Hızlı bir dönemde yaşıyoruz. Böyle olunca da bize öz beceriler, yeni paradigmaya uyumlu yeni beceriler lazım. Yeni dünyanın öne çıkan tarafı yapay zeka ve internet. Her şey bağlı, iletişim halinde, beraber çalışıyor… Endüstri 4.0’da da makineler makineyle konuştuğu gibi, makineyle insanlar konuşuyor. Rutin işler makinelere bırakılmış. Eskiden bir Sanat Okulu’na gidiyordunuz, bir Meslek Lisesi’ne, Teknik Lise’ye bir iki beceri kazanıyordunuz. Fabrikada bir somun sıkarak geçiminizi sağlıyordunuz. Rutin şeyler artık bilgisayarlara ve makinelere bırakıldı. Yeni beceriler lazım. Bu beceriler de yapay zekayla barışık teknolojiye uyumlu, makinelerin yapamayacağı şeyleri yapan, onları tamamlayan, yöneten ekosistemin etkin ve verimli bir parçası olan bir yapı. Bu da böyle yepyeni beceriler gerektiriyor. Tekrara ve ezbere dayalı şeyler değil.

Sürekli değişim ve gelişim. Buna uyumlu olmak lazım. Ama maalesef okullar… Orada çok rahat bir ortam var. Hocalar rahat, öğrenciler rahat. Yarı kapalı bir dünya. Gerçek dünya eğitim kurumlarına yeterince hızla giremiyor.

Yaprak Özer: Bu yetkinlikler sosyal bilimler için de gerekli değiller mi?

Yunus Çengel: Hepsi için gerekli. Sosyal bilimlerde diyelim ki, iletişim rutin araştırmaları Google yapıyor. O zaman sosyal bilimlerde de eleştirel düşünce öne çıkıyor.

Yaprak Özer: “Toplum 5.0” konusunu değinir misiniz “Soft........

© Dünya


Get it on Google Play