Petrolden nadir toprak elementlerine |
Biraz eskiye gidelim. The Economist Dergisi, 6 Mayıs 2017 sayısının kapağında küresel ekonomide bir dönüşüme işaret etmişti. Kapakta, okyanusun ortasında Google, Amazon, Apple, Facebook ve Microsoft gibi teknoloji devlerinin logoları yerleştirilmiş petrol platformları yer alıyordu. Mesaj netti. Veri artık yeni bir petrol, yeni bir silah ve yeni bir savaş alanıydı. Çünkü ekonomik değeri yaratan ana unsur değişiyor; enerji devlerinin yerini veriyi toplayan, işleyen ve yöneten teknoloji şirketleri alıyordu.
En değerli şirketler listesinde önemli bir dönüşüm göze çarpıyor
Son yirmi yıl incelendiğinde, Dünya’nın en değerli şirketler listesindeki değişim de bunu doğrular nitelikte. Örneğin, 2005 yılında bu listede küresel ekonominin temel ağırlık merkezlerinin enerji, finans ve sanayi olduğunu görüyoruz. Listenin üst sıralarında ExxonMobil, BP, Royal Dutch Shell gibi petrol devleri; Citigroup ve Bank of America gibi finans kuruluşları yer alıyordu. Küresel ekonomik güç büyük ölçüde enerji üretimi, sermaye akışı ve fiziksel üretim kapasitesi üzerinden şekilleniyordu.
Bugün ise çok farklı bir tablo var. Listenin zirvesinde Nvidia, Apple, Microsoft ve Alphabet gibi teknoloji şirketleri yer alıyor. Özellikle yapay zekâ ve yarı iletken odaklı şirketlerin trilyon dolarlık değerlere ulaşması, ekonomik gücün artık veri işleme kapasitesi ve hesaplama gücü etrafında toplandığını gösteriyor. Ancak işin ilginç tarafı........