Tarımda yeterliliği yeniden sorgulamak |
Ülke olarak, ihtiyaç duyduğunuz gıdanın tamamını yurt içindeki üretiminizden karşılayabiliyorsanız gıdada kendinize yetiyorsunuz demektir. Bugün dünyada, gıdada tamamen kendine yetebilen, tam bağımsız bir ülkeden bahsedemeyiz. Ancak bunu büyük ölçüde başarabilen ülkeler elbette var ve Türkiye de bu sayılı ülkeler arasında.
Üretim gücümüz ve sınırlı kaynaklarımız
Ancak burada önemli bir ayrıntı var ki o da ürettiğinizin niteliğinin dikkate alınamaması. Daha çok nicelik ve kalori bazlı bir yeterlilik konuştuğumuz. Proteini, vitamini veya minerali ölçemeyen bir yeterlilik ölçütü var dünyanın esas aldığı. Bunun teknik olarak çok mümkün olmadığını da belirtelim.
Bir ürünün ithal ediliyor olması, o üründe yetersiz olduğunuz anlamına gelmez. Dünyada ihraç edilen her dört paket undan birinin ülkemiz kaynaklı olması ve bunun için ithalat yapmanız buğdayda yetersizlik anlamına gelmiyor. Burada önemli olan; üretim, yurt içi kullanım (tüketim, kayıplar, yemlik, tohumluk, sanayi kullanımı vb.), stok değişimi ve ihracat-ithalat farkı sonucu ortaya çıkan yeterlilik oranı. TÜİK’e göre, 2024-2025 döneminde, en stratejik ürün grubu olan tahıllarda, yeterliliğimiz yüzde 91,1. Önceki yıl 111,9 olan bu değer, özellikle iklim şartlarına bağlı olarak büyük........