Sınırda karbon dönemi başlıyor
Avrupa Birliği, 1 Ocak 2026’da devreye girecek Karbon Sınırda Ayarlama Mekanizması (CBAM) için uzun süredir devam eden belirsizlikleri büyük ölçüde geride bıraktı. Avrupa Komisyonu’nun yayımladığı hukuki ve teknik düzenlemeler, bu mekanizmanın geçici bir uygulama olmadığını ve kalıcı bir rejim olarak nasıl işleyeceğini artık açık biçimde ortaya koyuyor.
Özetle sınırda karbon düzenlemesi, ithal edilen bazı ürünler için şu soruyu soruyor: Bu ürün Avrupa Birliği içinde üretilmiş olsaydı, ne kadar karbon maliyeti ödenecekti? CBAM kapsamında, bu maliyet sınırda hesaplanıyor ve ürünün üretimi sırasında ortaya çıkan gömülü sera gazı emisyonlarına göre belirlenen sertifikalarla karşılanıyor. Bu nedenle CBAM’i klasik bir gümrük vergisi gibi görmek doğru değil; daha çok, karbon maliyetlerini eşitlemeyi hedefleyen yeni bir ticaret aracı olarak öne çıkıyor.
Komisyon tarafından yayımlanan belgeler, sistemin hangi ürünleri kapsayacağını, nasıl genişleyeceğini ve dolanma girişimlerine karşı hangi önlemlerin alınacağını netleştiriyor. Özellikle teknik ekler, 2026 sonrasında ithalatçıları pratikte nelerin beklediğini daha görünür hale getiriyor.
Komisyon’un yayımladığı hesaplama metodolojisine ilişkin uygulama tüzüğü, CBAM kapsamındaki ürünlerin gömülü sera gazı emisyonlarının nasıl hesaplanacağını ayrıntılı şekilde düzenliyor. Yeni rejimde CBAM, AB Emisyon Ticaret Sistemi (EU ETS) ile metodolojik olarak uyumlu hale getiriliyor.
Bu kapsamda; sistem sınırları, fonksiyonel birimler ve üretim süreçleri ürün bazında........
