Sanayici eylül ayını iç pa­zarın desteğiyle nispeten kayıpsız atlattı, reel sektö­rün mevsimsellikten arındırıl­mış güveninde mayıstan bu yana başlayan ılımlı artış seyri devam etti. Ancak gelecek dönemde sa­nayinin çarklarının ne hızda dö­neceğini, iç talebin kalıcılığı ve ihracattaki kan kaybının durup durmayacağı belirleyecek.

Merkez Bankası’nın imalat sa­nayiinde faaliyet gösteren 1.982 iş yerinde gerçekleştirdiği İkti­sadi Yönelim Anketi sonuçları­na göre mevsimsellikten arın­dırılmamış Reel Kesim Güven Endeksi temmuzda önceki aya kıyasla 0,8 puan azalarak 102’ye gerilerken, mevsimsellikten arındırılmış endeks ise 0,1 puan­lık bir artışla 102,5 oldu.

Anket sorularına ait yayılma endeksle­ri incelendiğinde, genel gidişat, mevcut toplam sipariş miktarı, gelecek üç aydaki toplam istih­dam ve son üç aydaki toplam si­pariş miktarına ilişkin değerlen­dirmeler endeksi artış yönün­de etkilerken, gelecek üç aydaki ihracat sipariş miktarı, mevcut mamul mal stoku, sabit serma­ye yatırım harcaması ve gelecek üç aydaki üretim hacmine ilişkin değerlendirmelerin azalış yö­nünde etkilediği görüldü.

Reel Kesim Güven Endeksi ve alt bileşenlerinde 100 seviyesi, ekonomik faaliyetlerdeki “iyim­serlik” ile “kötümser­lik” arasındaki denge çizgisini (referans noktasını) ifade edi­yor. Bu yıl şubat­ta 104,1 düzeyinde bulunan endeks, ABD-İran ara­sında sıcak savaşın yaşandığı martta 100’e, nisanda da 98,6 ile referans noktasının altına ine­rek kötümser bölgeye geçmişti. Endeks, son beş ayda ise sı­nırlı ancak kesinti­siz artışlarla eylülde­ki düzeyine geldi.

Genel gidişat algısı dipten döndü

Güven endeksinin genel gidi­şata ilişkin bileşeni, önceki ay yaşanan sert moral kaybının ar­dından dipten dönüş sinyali ver­di. Sektörün genel gidişatına yö­nelik algıyı gösteren endeks ön­ceki aya göre 3,7 puanlık belirgin bir sıçramayla 90,40 seviyesine yükseldi. Her ne kadar 100 refe­rans değerinin altındaki düzey sektörde temkinli ve kötümser algının henüz tamamen dağıl­madığını gösterse de yönün yeniden yukarı dönme­si, ekonomi prog­ramına ve iç talep dengelerine yönelik inancın korundu­ğunu gösteriyor.

Yatırım malları canlı, dayanıklı tüketimde fren

Mal grupları bazında üretimin motoru ise eylülde yatırım malları oldu. Sıkı para politikası ve yavaşlayan iç talep nedeniyle dayanıklı tüketim mallarında kapasite kayıpları derinleşirken, sanayici eylül ayında geleceğe yönelik sermaye malı üretimine ağırlık verdi. Eylül ayında yüzde 74,50........

© Dünya