menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Hakikat Miras Değil, Arayıştır: el-Munkız mine’d-Dalâl

55 16
22.01.2026

İmam Gazâlî, el-Munkız mine’d-Dalâl adlı eserinde, kendisine öğretilen bilgileri ve içinde yetiştiği zihinsel dünyayı sorguladığını açıkça ifade eder. O, yalnızca başkalarının yanlışlarını değil; kendi kabullerini, konfor alanlarını ve zihinsel güvenliklerini de masaya yatırmıştır. İmam Gazâlî’nin bu yönü, onu sadece bir eleştirmen değil; aynı zamanda kendine karşı dürüst bir arayıcı kılar.

Zira insan, sırf doğduğu ya da dâhil olduğu bir çevre öyle inanıyor diye, bu kabulleri sorgusuzca benimsediğinde hakikate değil, çoğu zaman taklide yönelir. Bu durum yalnızca “ötekilerin” değil, çoğu zaman bizim de içine düştüğümüz bir zaaf hâlidir. Bu sorgulama süreci bize şunları hatırlatır:

Alışkanlıklar her zaman sadakat değildir.

Atanmak liyakat anlamına gelmeyebilir.

Zihinsel alışkanlıklar itaatle karıştırılabilir.

Sessizlik her zaman rıza değildir.

Korku, hürmet kisvesi altında sunulabilir.

Ve belki de en zor kabul edileni: Hakikat miras değil, arayıştır.

Peki, bir makam elde etmek, bir statü ya da ünvana sahip olmak insanı Allah’a daha yakın kılar mı?

Eğer öyle olsaydı, İmam Gazâlî ünvanlarını, şöhretini ve........

© Doğruhaber