Son yıllarda kumar uygulamalarının yaygınlaşması, online alışverişin birkaç tık uzağımızda olması ve riskli finansal hamlelerin sosyal medyada “cesaret” olarak pazarlanmasıyla birlikte “Neden bazı insanlar kendini durduramıyor?” sorusu daha sık sorulmaya başladı. Özellikle dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) olan bireylerde, kumar, aşırı alışveriş, hızlı yatırım kararları, riskli cinsel davranışlar ya da ani hayat değişiklikleri gibi davranışlara daha sık rastlanabiliyor. Bu durum çoğu zaman “iradesizlik” ya da “karakter sorunu” olarak yorumlansa da, işin nörobiyolojik tarafı çok daha karmaşık. Bu noktada karşımıza çıkan en önemli kelime: Dopamin.

DOPAMİN NEDİR, NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?

Dopamin, beynin ödül ve motivasyon sisteminde rol oynayan temel nörotransmitterlerden biridir. Kısaca söylemek gerekirse, dopamin bize şu mesajı verir: “Bu davranış iyi hissettirdi, bunu tekrar yap.” Yemek yediğimizde, sevdiğimiz biriyle vakit geçirdiğimizde, yeni bir şey satın aldığımızda ya da riskli bir hamle kazanç getirdiğinde dopamin salınımı artar. Bu da beynin o davranışı tekrar etme eğilimini güçlendirir.

DEHB VE DOPAMİN İLİŞKİSİ

DEHB olan bireylerde dopamin sistemi, nörotipik bireylere göre farklı çalışır. Araştırmalar, DEHB’de özellikle ödül beklentisi ve anlık hazla ilgili beyin bölgelerinde dopamin aktivitesinin daha düşük olabildiğini göstermektedir. Bu durum, kişinin içsel olarak şu deneyimi yaşamasına yol açabilir:     •    Sıkılmaya karşı düşük........

© Dizi Doktoru