Benî Âdem'in bu yaman şiiri sürerken bolluk ve bereketin nişânesi sayılan incir de târihin en heyecân uyandırıcı öykülerinde başrolü oynar.

Vedik edebiyâtı, Mahābhārata ve Rāmāyana destanları, Tamil edebî kültürü, Purāna metinleri, Bengal'in Mangal-Kāvya kültürel mîrâsı, çok defâ tercemelere mevzû olan Panchatantra külliyâtı ve bunlar gibi bu kadîm Hind coğrafyasında doğmuş cümle mahâllî unsurları ihtivâ eden Hindu mitolojisi, sonraki nesillere bilgelik sözleriyle kılavuzluk ederken, incir ağacını da kudsî sayar.

Hind literatürü mercek altına alındığında bir nevʿ nymph (peri, su perisi) niteliği taşıyıp sanki bir Botticelli perisini andıran Apsaraslar, ellerinde lavtalar ve ziller, mukaddeslik atfedilen incir ağaçlarında ikâmet ederlerken, yanlarından geçip giden düğün alaylarını takdîs ederler. Raks etmek, şarkı söylemek, zar atmak, oyunlar oynamak onların yegâne eğlencesidir. Bu vasıflarıyla herkesi neşelendirirler. Fâkat korkunç bir yanları da vardır. Zamânla sersemletir ve letâfetleriyle insanda cinnet hâline yol açabilirler.

Hindu îtikâdında «teslîs»e, yâni bir diğer deyişle “üç ilâhlı sistem”e, Brahma ve Şiva, sırasıyla, yaratıcı ve yok edici sıfatlarıyla dâhil olurlarken, incir ağacıyla yek vücûd olan Vişnu ise koruyucudur. Vişnu'nun yeryüzündeki tezâhürü, yâni bir nevî silüeti, vaktiyle kutsal incir dallarının o celîl gölgesi altında Buda'nın aydınlanma sürecine ilhâm kaynağı olur inanışa göre...

Tanah külliyâtından Tevrat adlı ilk kısmın birinci kitabında, yâni Türkîde Yaradılış, Başlangıç (Bereşit, בְּרֵאשִׁית‎) olarak da bilinen da Tekvîn'de, Adam ve Havvah anadan üryân olmalarının mahcûbiyetini incir yapraklarından yaptıkları bir çeşit önlük ile kaparlar. Tesniye'de tepelerinden fışkıran pınarları ve dağlarından çıkarılabilen bakırları ile müreffeh; esâsen “buğday, arpa, asma, nar, zeytinyağı ve bal memleketi” olarak hâyli bereketli bir diyâr biçiminde tasvîr edilirken Vadedilmiş Topraklar (Ha'Aretz Ha'Muvtahat veyâhût Arz-ı Mevʿûd), incire de yer verilir. Nice anlatıda kimi zaman altında selâmetle oturulan ulu bir ağaç olarak “huzur makâmı” iken, kimi zaman Solomon'un Özdeyişleri'ndeki gibi incir ağacına bakmak, bir üstâda, bir efendiye bakmak ile müsâvîdir, denktir yâhût eşdeğerdir. Ona bakıldığında izzet (yücelik, değer, azîzlik) bulunur.

Yarı İsveç'li, yarı Kuzey Amerika'lı âlim Gustavus Eisen, The Fig eserinin 1901 baskısında, İbrânîce feg kelimesinin diğer lisânlara ışık tuttuğunu belirtmiş olsa da yukarıda bahsini ettiğim İbrânî metninde “incir” demek olan teʿena (תְאֵנָה) münâsib görülür.

Hristiyanlığın kudsî addedilen metinlerinde, bilhâssa Matta, Markos ve........

© Dikgazete.com