‘İslamcılık öldü mü?’ diye başladım ya, devam edeyim. Sadece not düşmek adına, çünkü düşünce tartışması zemini yok artık. İfade özgürlüğünden söz etmiyorum, bunlar o alana girecek konular değil. Gündelik siyasetle ilintisi kurulabilecek, ama daha mühim, daha incelikli konular.

İslamcılık konusuna da son zamanlarda, o cenahta bir şeyler yazılıp çizildiği için not düşmek ihtiyacı duydum. Ama ölümünü tartışmadan önce, yaşayan İslamcılık üzerine biraz daha durup düşünmek lazım. Her şeyden önce, İslamcılık modern bir ideolojidir diyoruz ya, bunu biraz daha açalım. Modern deyince, akla ilk olarak modern teknoloji kullanan İslamcılar geliyor, konu bu değil. Doğrusu ben İslamcılık açısından bu noktada bir sorun görmüyorum, teknoloji ile sorunu olan yok zaten. İkinci olarak; İslamcılık, milliyetçilik gibi modern bir ideoloji diyoruz, bakın bu konu daha önemli. İslamcılık, modern manada bir siyasal iddia ve kimlik demek istiyoruz.

Müslüman nüfuslu coğrafyada yaşayan modern aydın, bürokrat tipi şekillenmeye başladıktan sonra, İslam ve siyaset ilişkisinin ne olacağı tartışma konusu oldu. ‘Gelenek’ icat oldu, diğer taraftan modern ‘İslam devleti’ reçeteleri yazılmaya başladı, ‘ümmet’ modern bir siyasi tanım kazandı. Dolaşıma giren kavramların çoğu da Oryantalistlerin icat ettiği kavramlar, ama şimdilik onu da geçelim.

Modern öncesi dönemlerde, İslam ve siyaset ilişkisi, ‘Uluülemr’e itaat’ten, yani sultan kimse ona sadakatten ibaretti. Hem Emevi hem de Abbasi dönemlerinde ‘ittaat’ etmeyi reddettiği için mahpus yatan İmam-ı Azam Ebu Hanife’nin ardından gelenler, yani Sünni ekolün büyük bir kısmının takipçileri ‘itaat’de karar kılmışlardı. Tıpkı, Roma’ya isyan hareketi olarak başlayan Hıristiyanlığın, zaman içinde Roma İmparatorluğu’nun resmi dini olması gibi. Bu da uzun mevzu, şimdilik geçelim. İslamcılık da modern dönemde bir itiraz hareketi olarak doğdu, devrin en önemli ‘İslam devleti’nin sultan-halifesine muhalefet çerçevesinde şekillendi. Doğrusu, insanlığın tarihi, isyanların, itirazların mevcut iktidar........

© Dikgazete.com