menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Geleceği, insanları, savaşları, gezegeni ‘teknoloji oligarkları’ mı biçimleyecek?

91 86
16.02.2026

Oligark siyasette oldukça yerleşmiş bir kavramdır. Bu dizinin ilki olan dünkü yazımda, teknoloji multi milyarderlerin “demokratik bir katılım veya denetim olmaksızın insanlığın geleceğini şekillendirdiği”ne işaret etmiştik. 

“Teknoloji oligarkları” artık pek çok eleştirel yazıya yerleşmiş durumda. Peki bu ne demek: “Oligark, ulusal siyaseti etkilemek için gerekli kaynakları kontrol eden genellikle işadamına deniyor. Gerekli kaynaklar, muazzam servetler ve ekonomide etkin şirketlerin kontrolüdür. Bunların sayısı tek değil çoktur. Sovyetler Birliği yıkılınca (ve Ukrayna’da) ülkedeki devlet şirketlerini, kurumlarını ve piyasaları hızla ele geçiren milyarderler türedi. Bunlar siyasetin tepesini ve politikalarını da belirlemeye başladı, büyük bir etki temerküzü oluştu.” 

Bu oligarklar siyasetin tepesinden destek aldıkları gibi (ABD, siyaset de bunları gerektiğinde otoriter yöntemlerle kendi kumandası altına alabiliyor, dahası malına mülküne çökebiliyor -Putin-). (*) 

ABD’de dün saydığımız teknoloji oligarklarını Trump destekliyor. İktidara geldiğinde tüm bu oligarklar Trump törenlerinde boy gösterdi. 

Bernie Sanders dün bahsettiğim yazısında, yapay zekâ ve robotik teknolojilerinin ekonomi ve çalışanların yaşamları üzerinde olabilecek etkiler üzerinde hazırladıkları rapordan aktarıyor: Yapay zekâ, otomasyon ve robotik teknolojileri gelecek on yılda Amerika’da yaklaşık 100 milyon işi ortadan kaldırabilecek, bunların arasında kayıtlı hemşirelerin yüzde 40’ı, kamyon şoförlerinin yüzde 47’si, muhasebecilerin yüzde 64’ü, öğretmen yardımcılarının yüzde 65’i ve fast-food çalışanlarının yüzde 89’u gibi birçok meslek var. 

Bu oligarklar arasında olan Elon Musk diyor ki:........

© Cumhuriyet