Ernest Grenier, İkinci Abdülhamit döneminde Osmanlı borçlarını düzenlemek için kurulan IMF’nin atası Düyunu Umumiye’nin müfettişi ve casusudur. Osmanlı mülkünü yıllarca bir ucundan diğerine dolaşır ve teftiş görevinin yanı sıra topladığı istihbaratı Fransa’ya aktarır. Anılarının Kürdistan bölümünde, günümüze ışık tutan gözlemleri vardır.

Amerikan misyonerleri, daha Düyunu Umumiye kurulmadan önce, 1870’den beri bölgede etkindir. Ernest Grenier, onları 1915’e kadar izler ve nasıl çalıştıklarını gözlemler: Amerikan Misyonu diye anılan örgüt, İngiltere’nin mali desteğine de sahiptir. Ernest Grenier’nin bölgede teftiş yaptığı 1897 yılında, Amerikan Misyonu her görevlisine ücretsiz lojman, ücretsiz yemek, bir at sağlamakta ve 25 İngiliz Sterlini maaş bağlamaktadır. Amerikan misyonerler, bugünkü Türkiye’nin Güneydoğu Bölgesi’nde Abdülhamit’ten alınan özel izinle çalışırlar. ABD ve İngiltere’den gelen paralarla Bitlis’te tam teşekküllü bir hastane kurulmuş; hastaneye Amerikan doktorlar, hemşireler atanmıştır.

İÇİMİZDEKİ AMERİKANLAR 

Ernest Grenier, Siirt halkına yün eğirecek, pamuklu bez ve halı dokuyacak tezgâhlar açan, çil çil altın dağıtan hayırsever Amerikan misyonunu şöyle anlatır: “Türk Ermenistanı’nın ve Kürdistan’ın en ücra köşelerine kadar yayılan bu kadınlı erkekli misyonerler bölgeyi karış karış geziyor, köylere gidiyor ve halkla bire bir ilişki içindeler. Ancak böylesine cömertçe altın dağıtan bir hizmetin gerisinde,........

© Cumhuriyet