Trump’ın Grönland’ı ilhak etme arzusu Atlantik’in iki yakası arasında radikal bir güven bunalımı yaratarak Amerika’nın eski NATO Büyükelçisi Ivo Daalder’e göre “77 yıllık NATO tarihinde en derin krize yol açtı”.

Le Monde, Wall Street Journal ve Financial Times geçtiğimiz günlerde bu krizi “karşılıklı bağımlılık” ve “kopuş” bağlamında değerlendirdiler; Atlantik bağlarının yapısal özelliklerini, bir “kopuşun” gerçekte ne kadar zor olduğunu vurguladılar.

Savunma: Avrupa’nın savunma kapasitesi Amerikan savaş endüstrisine ileri derecede bağımlı. İstihbarat sistemleri, hava savunması, uzun menzilli füzeler, nükleer şemsiye... Amerika ile bu bağlar koparsa açılacak boşluğu doldurmak Avrupa’ya 1 trilyon dolara mal olacak. Bazı kapasitelerin geliştirilmesi yıllarca sürecek. Buna karşılık, Amerikan silah sanayisi de Avrupa’ya bağımlı. F-35 savaş uçaklarının fuzelaj merkezi Almanya’da üretiliyor, son montajı İtalya’da yapılıyor. Amerikan savunma sanayisi, Avrupa tedarik zinciri olmadan işleyemez. Daha kritik olanı: Ramstein, Aviano, İncirlik... ABD’nin Avrupa’daki 40 askeri üssü ve 80 bin personeli olmadan Ortadoğu’da, Afrika’da, hatta Hint-Pasifik alanlarında operasyon yürütmesi neredeyse olanaksız.

NATO, Amerika’nın küresel askeri projeksiyonunun can damarı. Dahası Avrupa, ABD savunma sanayisi için, ihracatı içinde yüzde 50 payı ile yaşamsal öneme sahip bir........

© Cumhuriyet