“Necatigil yok şimdi/ Belki bir gün olmuştur.” Behçet Necatigil (“Hüthüt)

“Necatigil yok şimdi/ Belki bir gün olmuştur.”

Behçet Necatigil (“Hüthüt)

Sözlük karşılığı: Boş, geçersiz, ölü doğmuş, yok hükmünde. Diyanet İslâm Ansiklopedisi, “boşa gitme, heder ve hebâ olma” karşılıklarını veriyor.

İngilizce ve Fransızcadaki karşılığı: nullity/nullité. Düz çevirisiyle sıfırlık, sıfırlanma. Almancadaki karşılığı: Nichtigkeit. Düz çevirisiyle hiç-olma, hiçlik.

Düşününce, fantastik bir kavram gibi geliyor, değil mi? Olmuş bir şeyin aslında olmadığına, aslında olmamış olduğuna karar vermek. Aslında yokmuş’a hükmetmek.

Hukuk kavramı olduğuna şaşmamalı. Hukukun soğuk ve soyut evreninde var olabilecek bir kavram. Hayatın öngörülmez akışına, insan hallerinin karmaşıklığına peşin kural ve nizam getirmek, ne kadar tecrübeye dayansa ve bilgece olursa olsun,  kaçınılmaz bir sakarlık riskiyle karşı karşıya değil midir? Hukuksal kuraları, kabulleri mutlaklaştırarak ‘abartmak,’ başka her şeyden önce, adalet için risklidir.

Hukukta, –ki esasen medenî hukuk kavramıdır–, bir işlemin temel esasları itibarıyla sakatlanmış olduğu için sonuçlarının yok sayılmasını ifade ediyor.

Kavramın sinesinden çıktığı İslâm hukukunda, butlan hükmünün uygulanmasında, “icra edilmiş işlemlerde fiilî bir durum olarak” bazı istisnalardan söz ediliyor. Nikâh akdiyle ve ticaret hukukuyla ilgili örnekler anılıyor bu bağlamda.[1] Diyanet’in İslâm Ansiklopedisi’nden aktarırsak,........

© Birikim