Sinema endüstrisi pandemi sonrası yeniden güç kazanmaya çalışsa da, tüm ülkelerde belirgin bir seyirci kaybı var. Bunda en önemli etken, seyir alışkanlığının değişmesi, seyircinin evine kapanıp elektronik ortamdaki veri akışına sığınması oldu. Dijital platformlar Hollywood’un ekmeğini elinden alabilecek mi, bunu zaman gösterecek ama platformların giderek güçlendiği bir gerçek. Yılın sonunda sinema dünyası Netflix’in Warner Bros’u satın aldığı söylentileri ile çalkalandı. Platformlar arası rekabet içerik arayışında çeşitliliği zorunlu kılıyor. Sanat sineması örneklerini de portföylerine alan platformlar kendi filmlerini üretme seçeneğini daha ekonomik buluyor. Önceleri bu ortama soğuk bakan yönetmenler platformlar için film üretmeye başladı bile. Bu gidiş, sinema sanatının geleceğine ışık tutan festivalleri de etkiliyor. Dijital platform yapımlarına kapılarını kapalı tutan festivaller bu tutumlarını sürdüremeyeceklerini anladılar. Artık programlarına platform yapımlarını almakta sakınca görmüyorlar.

Amerikan sineması 70’lerdeki çizgisini aratsa da, bağımsız yapımlar festivallerde etkili olmayı sürdürdü. Büyük stüdyolar ise kan kaybını önlemek için çareyi eski filmlerin yeniden çevrimlerinde ve küçük bütçeli filmlerde arıyor. 2025 Cannes’ında Altın Palmiye’yi ‘Anora’nın kazanması, ‘Bugonia’, ‘Jay Kelly’, ‘Nouvelle Vague’, ‘Hind Rajab’ın Sesi’ örneklerinde olduğu gibi Avrupa ülkeleri ile ortak yapımların sayısının artması bu eğilimin giderek güç kazandığını gösteriyor. Latin Amerika’da Brezilya ve Arjantin sinemalarından etkileyici ürünler geliyor. Asya’da Güney Kore ve Japonya’dan ticari sinema ürünlerinin yanı sıra ilginç yapımlar geliyor. Tunus’tan, Hindistan’dan kadın yönetmenler, Filistinli ve İranlı sinemacılar -bir bölümü ülkeleri dışında, bir bölümü ülkelerinde sansürle dans ederek- sinema dünyasında ses getiren işler yapıyor.

Avrupa sinemasında Fransa gişede ve festivallerde liderliğini korurken, İskandinav sineması farklı türlerde ilginç örneklerle öne çıkıyor. Adet olduğu üzere, yılın en iyi yabancı filmlerini içeren liste ile bu........

© Birgün