Şili’de faşizm hortluyor mu?
Şili’de hafta sonu gerçekleştirilen başkanlık seçimlerinin ilk turunda en yüksek oyu, sol cephenin adayı Komünist Parti üyesi Jeannette Jara aldı. Ancak seçim dengeleri göz önüne alınırsa 14 Aralık’taki ikinci turda aşırı-sağ politikacı Jose Antonio Kast’ın ipi göğüsleme olasılığı çok daha yüksek.
Şöyle ki, Jara oyların &,8’ini toplarken, Kast $’te kaldı. Ne var ki, merkez-sağ koalisyonun ,7 oy alarak 5’inci sırada kalan adayı Evelyn Matthei ve ,9 oyla 4’üncü sıradaki ultra liberal, Youtuber Johannes Kaiser beklendiği üzere Kast’ı destekleyeceklerini açıkladılar. Sürpriz biçimde ,6 oyla 3’üncü sıraya yerleşen yine sağcı, zamanının çoğunu ABD’de geçiren, televizyon ve radyolarda keskin ekonomi yorumlarıyla popülarite kazanan iş adamı Franco Parisi ise doğrudan bir adres göstermeyip işi “adayların seçmenleri cezbetme becerisine bırakacağını” beyan etti.
Jara 14 yaşından beri Şili Komünist Partisi’nin üyesi ve emekçi bir aileden geliyor. Adaylığı 1969 seçimlerinde ünlü şair Pablo Neruda’nın Komünist Partisi’nden başkan adayı olduğu hatırlanınca sembolik bir önem de taşıyor. Ömrü emek örgütlenmelerinin içinde geçmiş bir aktivist. 2021 başkanlık seçimlerinde V oyla seçilen eski öğrenci lideri sosyalist Gabriel Boric’in kabinesinde Çalışma Bakanı olarak görev yapıyordu. Büyük umutlar bağlanan Boric tüm iyi niyetine karşın beklentileri karşılayamadı ve giderek popülaritesini kaybetti.
Bunun çeşitli nedenleri var. Birincisi, vadedilen Anayasa değişikliği, komisyondaki bazı grupların maksimalist taleplerinin halkta karşılık bulmaması nedeniyle 2023 referandumunda reddedildi. Sonuçta faşist diktatör Augusto Pinochet döneminin anayasası yürürlükte kaldı. İkincisi, Şili 17 bin doları aşan kişi başına geliriyle Latin Amerika’nın en zengin ülkesi. Ekonomi büyük ölçüde ihracatın P’sini oluşturan bakır ve diğer mineral fiyatlarına bağlı. Bakır fiyatlarının Covid pandemisi sonrası........





















Toi Staff
Sabine Sterk
Penny S. Tee
Gideon Levy
Waka Ikeda
Tarik Cyril Amar
Grant Arthur Gochin
Rachel Marsden